Xem mẫu

  1. Trình bày m i quan h gi a truy n thông b o l c và s phát tri n tr em Theo yêu c u bài: chúng tôi c n gi i quy t truy n th ng và s phát tri n nhân cách tr em. V m t lý lu n chúng tôi th y: Trư ng h p 1 : Truy n thông óng vai trò gì và như th nào i v i xã h i con ngư i. Truy n thông giúp con ngư i v nh ng v n v i y u t gì, ưa ns ph n h i. Trư ng h p 2 : S ph n h i t phía công chúng t i quá trình truy n thông như th nào và theo hư ng nào. Qua các y u t v : M c ích, s thích, công vi c. Nhưng trên th c t , câu h i t ra không ch ơn gi n là nêu ra m i quan h gi a ngư i ưa tin, truy n tin, phát tin và nghe tin. V n ây ch ra ư c s c m nh c a truy n thông mà ây là “b o l c”. Trong nhi u năm g n ây và c bi t hi n nay trên th trư ng có y d y các phương ti n c bi t ph c v nói chung là “ a phương ti n” cho ngư i s d ng. Theo à ó th trư ng phim và
  2. truy n ph c v cho các l a tu i ang t “ch y sô” ôi khi s nh hư ng c a nó áng cân nh c. tu i “h c mà chơi, chơi mà h c” ó, truy n thông t o ra nhi u các chương trình vui chơi gi i trí như: game, chat r i phim hành ng, b o l c và hơn n a là tình yêu tu i h c ư ng v.v… Nhìn vào nó không ph i x u, nhưng trên th c t do s sa à và m i mê v i th ó ã ưa t i nh ng hành ng ng m ng m i vào nhân cách - tính cách tr thơ. Th n a cũng ho c vì s nh hư ng m t phía t gia ình ch ng h n, khi tr em ph i ch u nh ng hành ng b o l c thì trong gia ình và s lan r ng ra toàn xã h i thì sao? … L i còn có nhi u khi ni m vui và n i bu n c a các em x y ra chúng bi t chia s v i ai?… Có m t câu nói r t n i ti ng c a nhà văn Pháp, ông nói: “ có ư c ni m vui - ph i bi t chia s ; h nh phúc sinh ra t hai i u y”. Ta cũng v y, khi vui c n ph i cùng ngư i khách hư ng cùng ni m vui ó, nhưng ta th t m t trong nhi u trư ng h p thư ng th y và hay suy ra r ng, m t trong nh ng ngư i thân c a ta không nh lư ng thì sao?… Thành th nh ng lúc ó n i bu n dâng cao thì nh hư ng c a hành ng gì y s không nh c bi t tr em. T nhi u năm v a qua trên các ngu n tin, thông tin báo chí ăng cho th y nh ng hình nh cu c s ng v tr thơ th t ng m ngùi cho nh ng b c làm cha và m . C theo quan ni m v ng b n thì gia ình luôn là môi trư ng u i c a m i ai ã t ng i qua tu i thơ ó, nó chính là i m d ng chân, i m n và là i m i c a m i ngư i, hãy cho nơi ó ư c bình yên và h nh phúc trong lòng chúng ta.
  3. Theo s ti p nh n thông tin trên báo, ài, và truy n hình, tôi th y t l ph n trăm thi u nhi ư c s ng tr n tu i thơ dư i s ch che c a cha m là r t ít. Ví d : cha m không thu n hòa, k t hôn cư ng ép, công vi c tác ng, k t hôn s m tu i v.v… Chính vì v y, ôi khi ta th hình dung r ng khi tr em ph i s ng trong gia ình cha m su t ngày cãi vã nhau, b m i làm su t ngày con nhà mu n làm gì thì làm, hay g i nhà tr t sáng n t i v ón. N u như v y thì sao?… Nói chung, không thi u nh ng em bé ư c tr i qua tu i thơ c a mình trong “thiên àng búp bê”, ư c cha m trang b th t chu áo cho bư c ư ng ngày mai c a mình, nhưng chúng ta cũng ph i th c t th y r ng ó ch là nh ng con s th t khiêm t n, vì nh ng em bé không h có tu i thơ, ngày ngày lê bư c trên ư ng ph , i tìm m t tình thương, m t hơi m, m t ni m vui, nh ng em bé b xem như là v t ngư i khách làm gi i trí mua vui, ki m s ng… Vâng, các em ã không th t ch n cho mình m t s ph n, m t cu c i và càng không th ch n cho mình m t ki p l m than. Bi t n bao gi chúng ta m i có th rút ng n l i kho ng cách gi a dư th a và thi u th n, gi a b t h nh và h nh phúc gi a ni m vui và n i bu n c a cùng m t tu i thơ y…? M t y u t n a là ngày nay các truy n dân gian, ti u thuy t, các câu truy n c tích ang v ng bóng b i s lư ng c gi tìm n v i nó r t ít. Nhưng thay vào ó là hàng lo t nh ng trang truy n có n i dung và hình nh b o ng, ã và ang h p d n c gi tr tu i. Ví d : Cônan, b y viên ng c r ng, truy n nhân Alula v.v.. Ti p n các c gi nh tu i không m y thích nh ng câu truy n t xa xưa c a ông cha song nó l i ch a ng m t kho tàng
  4. nh ng giá tr tri t lí v con ngư i, v cu c s ng. Nh ng câu truy n giúp các c gi v cách ăn nét , cách ng x v i ngư i ng lo i, gi ây không còn i vào th gi i c c a b n tr , mà hàng lo t nh ng câu truy n v i n i dung hình nh thì có m y khi c p n vi c d y b o c gi nh ng i u hay l ph i. Mà i a s là nh ng l i truy n kèm theo nh ng tranh nh v vũ khí, b o l c th hi n qua ti ng ng. Ví d : binh, b pm bùm v.v… l i thư ng ư c in m to, i u này ánh trúng tâm lý tò mò, hi u ng c a tr do v y mà nó t o d u n trong b nh c a tr d n n gây s chú ý c a tr . c bi t l a tu i m u giáo thì kh năng b t trư c nh ng hành ng c a ngư i l n ho c nh ng hành ng cu th gi i xung quanh nó ư c phát tri n m nh m . Như v y, hành ng c a các nhân t trong môi trư ng s ng c a tr ã nh hư ng n s hình thành nh ng ph m ch t tâm lý tr . Vi c b t chư c hành ng nhân v t nào ó trong truy n khi n cho thái c a tr i v i s v t có hành ng mà nó b t chư c. Nhân v t này yêu thích cái gì thì tr em cũng yêu thích cái ó, làm cái gì nó cũng làm theo. Mà thư ng nh ng c nh b o l c trong truy n tranh là nh ng c nh nhân v t chính di n chi n u, hay hành ng vì l ph i, i u thi n nên có th nói hành ng tác ng c a tr có th ý hư ng thi n nhi u hơn nhưng trong vô th c nó v n là nh ng hành ng b t chư c. V y câu h i t ra là tr em khi c nh ng truy n tranh có nhi u hình nh b o l c thì b n thân nó tr nên b o l c hơn hay ít b o l c hơn. Có th tr l i tr em có xu hư ng tr nên b o l c hơn, ta có th lý gi i hi n tư ng tr em b o l c hơn như sau: Như chúng ta ã bi t thì s nh n th c c a tr em còn h n ch , chúng ch hi u ư c
  5. nh ng gì th hi n rõ nh t i v i chúng mà trong truy n tranh thì hình nh có nhi u hơn là l i nói l i văn. Chính vì v y mà khi c tr em thư ng chú ý t i hình nh nhi u hơn và kèm theo hình nh minh h a ó là nh ng ti ng va ch m ư c phát ra như Vu… Choang… Binh b p v.v… và i u này nh hư ng n tr em nhi u hơn. Hơn n a, i v i tr lúc này thì s phân bi t gi a thi n ác còn r t mơ h nên tr h u như không quan tâm t i i u ó. M t khác, trong truy n tranh m c dù nhân v t suy nghĩ hành ng theo công lý b o v công lý (songoku trong B y viên ng c r ng, i trong d u n r ng thiêng) nhưng khi th hi n l i b ng hành ng b o l c chém gi t vì v y tr em có xu hư ng hành ng theo. Ta có th xem là m t chu i các hình nh và hành ng c a các nhân v t trong truy n là m t chu i các kích thích tác ng vào b óc c a tr em thông qua các giác quan n dây th n kinh t ó th hi n nh ng hành ng b t chư c (ph n ng). V y trong truy n tranh ã có nh ng hình nh hành ng c a nhân v t t s có s b t chư c c a tr em. Như v y, tr có xu hư ng hành ng theo nh ng nhân v t mà mình thích. Vì v y, c n có s hư ng d n c a ngư i l n tr nh n bi t ư c các hành vi trong truy n. M t v n n a ó là l a tu i c a mình tr em cũng ã t ý th c ư c mình (trong tâm lý h c g i là ý th c b n ngã) vì v y mà chúng có nhu c u ho t ng, nhu c u th hi n mình trư c ngư i khác. Chính vì th mà khi c xong m t cu n truy n tranh có nh ng chi ti t h p d n thì tr thư ng có ý mu n k câu truy n mình c ư c cho ngư i khác nghe và th hi n hành ng c a nhân v t mà
  6. mình thích cho ngư i khác th y. Nhưng s ph n ng c a m i ngư i xung quanh ho c là khen, khuy n khích ho c là chê khuyên không nên làm theo i u d n n áp l c c a tr , n u khen thì tr càng hư ng ng và n u chê thì l i m c và mu n th hi n v i ngư i khác n a. Sylvie Manson m t nhà tâm lý h c ã phân tích như sau: “Trư c h t các em s b t chư c t xem mình là ngư i hùng m t cách ý th c hay vô th c; sau ó là giai o n th m th u vô th c tr em vô tình có l i nói c ch gi ng nhân v t hư c u mà v n tư ng bình thư ng. Giai o n th ba là ph n x b o hành c a tr em nhanh và d dàng nêu i u ki n cho phép và sau ó các em cho vi c b o ng là vi c bình thư ng không h t ra xúc ng hay ăn năn sau khi ã ph m t i”. Sơ Phim Truy n tranh b o l c Hành vi b t chư c
  7. Hành ng b o l c Qua vi c trình bày trên ây, chúng ta th y: T các hư ng ti p c n khác nhau trên chúng tôi ưa ra m t s v n th o lu n. V n t ra ây là li u truy n tranh có nh hư ng n hành vi b o l c c a tr em hay không? Ch c ch n là có nhưng nó còn ph thu c vào cá nhân tr và môi trư ng s ng c a tr . Chúng ta ph i làm sao cho các em th y truy n tranh b o l c không ph i là th gi i th c t c n tránh cho các em th y cu c s ng bên ngoài gi ng như ý tư ng c a nhà vi t truy n. i u này r t nguy hi m vì các em s có nh ng ph n ng như nh ng nhân v t anh hùng trong truy n và xa d n th c t . Ví d : Có em khi nhìn th y nh ng ngư i có dung nhan x u xí u cho y là ác ma và t coi mình là hi p sĩ c n ph i di t tr ác ma.
  8. M t hi n tư ng ph bi n hơn ó là vi c các em òi mua các chơi gi ng như vũ khí c a các nhân v t trong truy n như ao ki m g y dao súng. Tuy nhiên kho ng cách t ki m g n ki m thu t còn khá xa. Chúng ta cũng c n chú ý n tu i c a các em, càng nh do tư duy còn chưa phát tri n hành vi b t chư c càng nhi u s phân bi t gi a hi n th c b c 1 và hi n th c b c 2 chưa rõ. Tr em không ph i là ngư i l n thu nh b ng quan sát ơn gi n hàng ngày chúng ta có th bi t ư c r ng rung c m và suy nghĩ c a chúng không gi ng v i ngư i l n. Tình c m c a tr nh có th r t mãnh li t nhưng có th t t ngay ch vì m t nguyên nhân nào ó. Cái mà hôm nay nó thi t tha quy n luy n hôm sau l i có th quên khu y i. Tr chưa th hi n ư c nh ng suy lu n tr u tư ng c a ngư i l n nhưng nó l i hi u s v t xung quanh nó theo cách riêng c a nó. Mu n phát tri n tâm lý và hình thành nhân cách cho tr thì nh t thi t ph i ưa chúng vào nh ng ho t ng nh t nh. Ho t ng v i các d ng khác nhau ph i là các phương ti n cơ b n. Nói cách khác giáo d c trư c h t ph i là quá trình t ch c ho t ng tích c c c a tr em qua ó mà chi m lĩnh n n văn hóa c a dân t c và nhân lo i. Vai trò c a cha m r t quan tr ng không nh ng h ph i ki m tra ki m soát các lo i truy n cho con mà quan tr ng hơn ph i hư ng d n gi i thích tranh lu n v i chúng phân bi t cái hay i u d . Theo nhà tâm lý tr li u Serge Tisseron thì khung c nh gia ình r t
  9. quan tr ng và nó có nh hư ng l n t i hành ng c a tr . Vì th , tránh cho các em có nh ng nh hư ng x u sau này các b c cha m ph i có s quan tâm úng m c t i con em mình. Tuy nhiên, chúng tôi không ph nh n hoàn toàn tác ng c a các trò chơi mang tính b o l c. Bên c nh vai trò là m t phương ti n gi i trí mà tr em c bi t yêu thích thì truy n tranh còn giúp các em yêu cái thi n s công b ng và ghét cái ác s b t công. Các em th y trong truy n, cái ác ph i tr giá nh ng anh hùng hi p sĩ luôn giành chi n th ng b o v l ph i s công b ng và các em cũng mu n tr thành nh ng hi p sĩ như v y. c bi t, tình ng i b n h u giúp nhau xu t hi n r t nhi u trong truy n tranh. Các hi p sĩ anh hùng không ơn c trên con ư ng tìm công lý mà luôn có b n bè bên c nh giúp th m chí là hy sinh b o v b n bè mình trên con ư ng tiêu di t cái ác. Chính vì v y mà i u quan tr ng không ph i là c m oán các em c truy n tranh mà ph i giáo d c ch cho các em th y cái gì nên và cái gì không nên. Trách nhi m này thu c v gia ình, nhà trư ng và xã h i.