Xem mẫu

  1. Chương 18: HÖ thèng khëi ®éng trùc tiÕp a. KÕt cÊu: HÖ thèng khëi ®éng trùc tiÕp gåm: - ¾c quy lµ nguån cung cÊp ®iÖn cho m¸y khëi ®éng cña hÖ thèng khëi ®éng. - Kho¸ ®iÖn dïng ®Ó ®ãng c¾t dßng ®iÖn cho m¸y khëi ®éng. - Hép c«ng t¾c gåm: §Üa ®ång 2 dïng ®Ó ®ãng tiÕp ®iÓm chÝnh ®Ó cung cÊp ®iÖn cho m¸y khëi ®éng. §Üa ®ång 3 dïng ®Ó nèi t¾t ®iÖn trë phô khi khëi ®éng ®éng c¬. - M¸y khëi ®éng gåm cã: Cuén c¶m vµ r«to cã nhiÖm vô t¹o ra m« men quay . Khíp truyÒn ®éng mét chiÒu vµ b¸nh r¨ng m¸y khëi ®éng cã nhiÖm vô truyÒn m« men quay cho trôc khuûu cña ®éng c¬. - Trô ®iÒu khiÓn 4 cã t¸c dông ®ãng tiÕp ®iÓm chÝnh vµ tiÕp ®iÓm phô. b. S¬ ®å nguyªn lý:
  2. H×nh 5.13. S¬ ®å hÖ thèng khëi ®éng ®iÒu khiÓn trùc tiÕp 1. Hép c«ng t¾c. 7. B¸nh r¨ng m¸y khëi ®éng. 2. §Üa ®ång tiÕp ®iÓm chÝnh. 8. Vµnh r¨ng b¸nh ®µ. 3. §Üa ®ång nèi t¾t ®iÖn trë phô. 9. M¸y khëi ®éng. 4. Trô ®iÒu khiÓn. 10. N¾p m¸y khëi ®éng. 5. N¹ng gµi ®iÒu khiÓn. K® . Kho¸ ®iÖn. 6. Lß xo håi vÞ
  3. c.Nguyªn lý lµm viÖc: Khi ®ãng kho¸ ®iÖn K®, nh-ng ch-a t¸c ®éng vµo trô ®iÒu khiÓn 4 th× c¸c tiÕp ®iÓm trong hép c«ng t¾c 1 ch-a ®ãng. V× vËy m¸y khëi ®éng ch-a ®-îc cung cÊp ®iÖn, ®ång thêi lóc nµy lß xo 6 ch-a bÞ Ðp nÐn nã ®Èy cho khíp truyÒn ®éng mét chiÒu lïi vÒ t¸ch b¸nh r¨ng m¸y khëi ®éng 7 ra kh«ng ¨n khíp víi vµnh r¨ng b¸nh ®µ 8. Khi t¸c ®éng vµo trô ®iÒu khiÓn 4, ®Èy cho cÇn ®iÒu khiÓn ®i vµo ®Ó ®ãng c¸c tiÕp ®iÓm trong hép c«ng t¾c 1, ®ång thêi lß xo håi vÞ cña cÇn ®iÒu khiÓn còng bÞ nÐn l¹i, TiÕp ®iÓm phô 3 ®ãng ®Ó nèi t¾t ®iÖn trë phô cña hÖ thèng ®¸nh löa, sau ®ã tiÕp ®iÓm chÝnh 2 tiÕp tôc ®i vµo ®Ó ®ãng ®iÖn cho m¸y khëi ®éng. Lóc nµy dßng ®iÖn cung cÊp cho m¸y khëi ®éng sÏ ®i nh- sau: (+) ¾c quy -> Kho¸ ®iÖn K® -> CÆp tiÕp ®iÓm chÝnh 2 -> Cuén d©y kÝch tõ Wkt -> R« to -> m¸t -> (-)¾c quy. §ång thêi khi t¸c ®éng trôc ®iÒu khiÓn 4 ®i sang tr¸i, nhê cµng g¹t 5 sÏ nÐn lß xo 6 l¹i ®Èy cho khíp truyÒn ®éng mét chiÒu cïng víi b¸nh r¨ng m¸y khëi ®éng 7 lao ra ¨n khíp víi vµnh r¨ng b¸nh ®µ 8. Nhê dßng ®iÖn cã gi¸ trÞ lín ®i qua c¸c cuén d©y cña m¸y khëi ®éng sÏ t¹o ra mét m« men quay lín cho m¸y khëi ®éng, m« men nµy ®-îc truyÒn qua khíp truyÒn ®éng mét chiÒu tíi b¸nh r¨ng m¸y khëi ®éng 7 lµm quay b¸nh ®µ 8 kÐo cho trôc khuûu cña ®éng c¬ quay ®Ó thùc hiÖn viÖc khëi ®éng ®éng c¬. Khi ®éng c¬ ®· tù khëi ®éng ®-îc, tèc ®é quay cña ®éng c¬ sÏ lín h¬n tèc ®é quay cña m¸y khëi ®éng. Nh- vËy, m« men quay
  4. rÊt lín, tõ ®éng c¬ sÏ truyÒn ng-îc vµo m¸y khëi ®éng lµm h- m¸y khëi ®éng. Nh-ng nhê cã khíp truyÒn ®éng mét chiÒu mµ m« men quay cña ®éng c¬ kh«ng truyÒn vµo m¸y khëi ®éng ®-îc , mÆc dï b¸nh r¨ng khëi ®éng 7 vÉn ¨n khíp víi vµnh r¨ng b¸nh ®µ 8. Nhê vËy mµ m¸y khëi ®éng ®-îc b¶o vÖ an toµn. Khi th«i t¸c ®éng vµo trô ®iÒu khiÓn 4, lß xo 6 d·n ra ®Èy cho khíp truyÒn ®éng mét chiÒu cïng víi b¸nh r¨ng m¸y khëi ®éng 7 lïi vÒ phÝa tr¸i t¸ch khái vµnh r¨ng b¸nh ®µ 8. §ång thêi lóc nµy lß xo cña cÇn ®iÒu khiÓn còng d·n ra ®Èy cho ®iÒu khiÓn ®i sang ph¶i lµm t¸ch c¸c tiÕp ®iÓm chÝnh 2 vµ tiÕp ®iÓm phô 3, m¸y khëi ®éng bÞ ng¾t ®iÖn. V× vËy m¸y khëi ®éng sÏ kh«ng lµm viÖc n÷a.
  5. 5.3.4. HÖ thèng khëi ®éng gi¸n tiÕp cã cùc tõ lµ nam ch©m ®iÖn H×nh 5.14. S¬ ®å nguyªn lý hÖ thèng khëi ®éng gi¸n tiÕp 1. Kho¸ ®iÖn. 4. Cuén d©y c¶m. 7. B¸nh r¨ng khíp truyÒn ®éng 2. R¬le khëi ®éng. 5. Cµng g¹t. 8. ¾c quy 3. Lß xo håi vÞ. 6. Khíp truyÒn ®éng mét chiÒu. 9. R«to Nguyªn lý lµm viÖc Khi bËt kho¸ ®iÖn cã dßng ®iÖn ®i tõ ( +) ¾c quy -> Kho¸ ®iÖn 1-> cäc 50 cña r¬ le khëi ®éng Cuén d©y hót -> cuén d©y c¶m 4 -> cuén d©y r«to 9 -> m¸t -> (-) ¾c quy Cuén d©y gi÷ -> m¸t.
  6. Do ®ã dßng ®iÖn ch¹y trong hai cuén d©y cña r¬ le khëi ®éng nªn lâi thÐp cña r¬le bÞ tõ ho¸ thµnh nam ch©m ®iÖn, lùc tõ do nã sinh ra th¾ng ®-îc søc c¨ng cña lß xo 3 v× vËy nã sÏ hót lâi ®i vµo thùc hiÖn viÖc ®ãng tiÕp ®iÓm vµ nhê cã cµng g¹y ®-a b¸nh r¨ng m¸y khëi ®éng 7 cïng víi khíp truyÒn ®éng mét chiÒu 6 lao ra ¨n khíp víi vµnh r¨ng b¸nh ®µ. Khi tiÕp ®iÓm 30 ch-a ®ãng th× dßng ®iÖn ®i qua cuén d©y hót vµ c¸c cuén d©y cña m¸y khëi ®éng cã gi¸ trÞ nhá, nªn nã chØ lµm cho r« to cña m¸y khëi ®éng quay nhóc nhÝch ®Ó t¹o ®iÒu kiÖn cho b¸nh r¨ng m¸y khëi ®éng ¨n khíp víi vµnh r¨ng b¸nh ®µ mét c¸ch dÔ dµng. Khi tiÕp ®iÓm 30 ®ãng, mét dßng ®iÖn rÊt lín tõ ¾c quy ®i qua kho¸ ®iÖn 1-> tiÕp ®iÓm 30 -> c¸c cuén d©y m¸y khëi ®éng -> m¸t. Lóc nµy cuén d©y hót bÞ nèi t¾t nªn kh«ng cã dßng ®iÖn ®i qua mµ chØ cßn dßng ®iÖn qua cuén d©y gi÷ ®Ó t¹o mét lùc tõ ®ñ søc gi÷ cho b¸nh r¨ng ë vÞ trÝ ¨n khíp vµ tiÕp ®iÓm ®ãng. Nhê dßng ®iÖn cã gi¸ trÞ rÊt lín ®i qua c¸c cuén d©y cña m¸y khëi ®éng sÏ t¹o ra mét m« men quay lín cho m¸y khëi ®éng, m« men nµy ®-îc truyÒn qua khíp truyÒn ®éng mét chiÒu 6 tíi b¸nh r¨ng khëi ®éng 7 kÐo cho trôc khuûu quay ®Ó thùc hiÖn viÖc khëi ®éng ®éng c¬. Khi ®éng c¬ ®· tù khëi ®éng ®-îc, nh-ng ng-êi l¸i xe ch-a ®-a kho¸ ®iÖn khái nÊc khëi ®éng, nhê cã khíp truyÒn ®éng mét chiÒu 6 mµ m« men quay tõ trôc khuûu kh«ng truyÒn ng-îc vµo r«to. V× vËy mÆc dï lóc nµy b¸nh r¨ng m¸y khëi ®éng vÉn ¨n khíp víi vµnh r¨ng b¸nh ®µ nh-ng tèc ®é quay cña trôc khuûu vµ tèc ®é quay cña r«to vµ kh¸c nhau, m¸y khëi ®éng sÏ ®-îc b¶o vÖ an toµn.
  7. Khi ng-êi l¸i t¾t kho¸ ®iÖn, c¸c cuén d©y hót, cuén d©y gi÷ cña r¬le khëi ®éng sÏ mÊt ®iÖn , nªn lâi thÐp kh«ng ®-îc tõ ho¸, lß xo 3 gi·n ra trë vÒ vÞ trÝ ban ®Çu mang theo lâi thÐp lµm t¸ch c¸c ®iÓm ra. §ång thêi b¸nh r¨ng m¸y khëi ®éng, cïng víi khíp truyÒn ®éng mét chiÒu 6 t¸ch khái vµnh r¨ng b¸nh ®µ.