Xem mẫu

  1. Chương 14: Bé ®iÒu chØnh ®iÖn b¸n dÉn kh«ng tiÕp ®iÓm PP 350 a. S¬ ®å nguyªn lý. R6 H×nh 4.4: S¬ ®å nguyªn lý cña bé ®iÒu chØnh ®iÖn ¸p PP - 350 b. CÊu t¹o.
  2. - §ièt D1ht lµm nhiÖm vô håi tiÕp ®¶m b¶o cho Tranzito T3 ®ãng ®-îc tÝch cùc. - §ièt DB lµm nhiÖm vô b¶o vÖ Tranzito khái bÞ háng do søc ®iÖn ®éng tù c¶n ë cuén d©y kÝch thÝch. - §ièt D2ht lµm nhiÖm vô håi tiÕp b¶o ®¶m cho Tranzito T2 ®ãng ®-îc tÝch cùc. - §iÖn trë RN lµm nhiÖm vô ®iÒu hoµ ®¶m b¶o cho ®iÖn ¸p ®iÒu chØnh ®-îc gi÷ hÇu nh- kh«ng ®æi khi nhiÖt ®é m«i tr-êng xung quanh thay ®æi. - Nhãm R6- C lµm nhiÖm vô håi tiÕp cã t¸c dông lµm gi¶m thêi gian chuyÓn nèi cña Tranzito tøc lµ lµm t¨ng tÇn sè c¾t nèi do ®ã b¶o ®¶m cho ®iÖn ¸p ra kh«ng bÞ dao ®éng nhiÒu. - §iÖn trë R®c lµ ®iÖn trë chän khi ®iÒu chØnh. Nã cã t¸c dông ®iÒu chØnh trÞ sè ®Þnh møc ®iÒu chØnh cña m¸y ®iÒu chØnh ®iÖn ¸p. c. Nguyªn lý lµm viÖc. Khi ®éng c¬ lµm viÖc víi sè vßng quay cßn thÊp ®iÖn ¸p ra cña m¸y ph¸t ®iÖn thÊp h¬n trÞ sè ®iÖn ¸p ®Þnh møc ®iÒu chØnh nªn ®ièt æn ¸p. Do ch-a bÞ ®¸nh thñng, do ®ã tranzito T1 ®ãng. Tranzito T1 ®ãng nªn th«ng qua R8 t¹i cùc gèc B Tranzito T2 cã ®iÖn ¸p ©m lín lµm Tranzito T2 më. Tranzito T2 më nªn cã dßng ®iÖn qua ®iÖn trë R10 vµ t¹o sôt ¸p lín trªn ®iÖn trë nµy, nghÜa lµ t¹i cùc gèc B cña Tranzito T3 cã ®iÖn ¸p ©m lín nªn lµm Tranzito T3 më. Tranzito T3 më lµm t¨ng dßng ®iÖn kÝch thÝch do ®ã lµm t¨ng ®iÖn ¸p ra cña m¸y ph¸t ®iÖn. Dßng ®iÖn kÝch thÝch lóc nµy: Tõ cùc d-¬ng nguån  c«ng t¾c K  ®ièt håi tiÕp Dht  tiÕp gi¸p EC Tranzito T3 cuén kÝch thÝch KT  m¸t.
  3. Khi sè vßng quay ®éng c¬ t¨ng ®iÖn ¸p ra cña m¸y ph¸t t¨ng qu¸ trÞ sè ®Þnh møc ®iÒu chØnh th× lËp tøc ®ièt æn ¸p D0 bÞ ®¸nh thñng vµ cã dßng ®iÖn qua ®iÖn trë R7. T¹o sôt ¸p lín trªn ®iÖn trë nµy nghÜa lµ t¹i cùc gèc B tranzito T1 lóc nµy cã ®iÖn ¸p ©m lín, do ®ã tranzito T1 më. Tranzito T1 më, ®iÖn trë RCE cña nã gi¶m xuèng rÊt thÊp vµ t¹i cùc gèc B cña tranzito T2 lóc nµy ®iÖn ¸p gÇn b»ng kh«ng (coi nh- nèi víi d-¬ng nguån ). Do ®ã tranzito T2 ®ãng. Tranzito T2 ®ãng dßng ®iÖn qua R10 lóc nµy coi nh- b»ng kh«ng nghÜa lµ t¹i cùc gèc B tranzito T3 lóc nµy ®iÖn ¸p b»ng kh«ng (coi nh- nèi víi d-¬ng nguån). Do ®ã tranzito T3 còng ®ãng, ®iÖn trë phô Rp ®-îc ®-a vµo m¹ch cuén d©y kÝch thÝch lµm gi¶m dßng ®iÖn kÝch thÝch do ®ã ®iÖn ¸p ra cña m¸y ph¸t ®iÖn kh«ng v-ît qu¸ ®-îc trÞ sè ®Þnh møc ®iÒu chØnh. NÕu ®iÖn ¸p ra cña m¸y ph¸t ®iÖn l¹i gi¶m xuèng qu¸ trÞ sè ®Þnh møc th× qu¸ tr×nh ®iÒu chØnh l¹i lÆp l¹i nh- lóc ban ®Çu lµm cho ®iÖn ¸p ra cña m¸y ph¸t ®iÖn, ®-îc gi÷ hÇu nh- kh«ng ®æi ë trÞ sè ®Þnh møc trong mäi chÕ ®é lµm viÖc cña ®éng c¬. 4.3.4. Bé ®iÒu chØnh ®iÖn ¸p b¸n dÉn kiÓu lucar 14TR. a. S¬ ®å nguyªn lý.
  4. H×nh 4.5: S¬ ®å nguyªn lý cña bé ®iÒu chØnh ®iÖn ¸p b¸n dÉn kiÓu 14TR T1: Cã nhiÖm vô ®iÒu khiÓn dßng kÝch tõ. T2: Cã nhiÖm vô ®iÒu khiÓn bãngT1. Z: §i «t æn ¸p cã nhiÖm vô ®iÒu khiÓn bãng T2. Cäc D+ cña tiÕt chÕ ®-îc nèi víi cäc §+(cäc ph¸t ®iÖn) cña m¸y ph¸t.. Cäc DF tõ tiÕt chÕ ®-îc nèi víi cäc DF cña m¸y ph¸t ®Ó ®-a dßng kÝch tõ vµo cuén kÝch tõ. Cäc D- ®-îc nèi m¸t. Dßng ®i phô t¶i tõ cùc d-¬ng cña m¸y ph¸t. b. Nguyªn lý lµm viÖc. Khi m¸y ph¸t ch-a lµm viÖc (khãa ®iÖn ®ãng) hoÆc khi m¸y ph¸t ®· ph¸t ra ®iÖn nh-ng ®iÖn ¸p, m¸y ph¸t ph¸t ra nhá h¬n ®iÖn ¸p ®Þnh møc,®ièt æn ¸p Z ch-a bÞ ®¸nh thñng .Kh«ng cã dßng ®iÒu khiÓn IB cña bãng T2 nªn bãng T2 ®ãng. Do ®ã cùc B cña Tranzito T1 nèi víi ©m th«ng qua R3 nªn hiÖu ®iÖn thÕ UEB cña bãng T1 lín h¬n kh«ng. Cã dßng ®iÒu khiÓn IB cña bãng T2 ®i tõ cäc ph¸t D+ cña m¸y ph¸t ®Õn cäc D+ cña tiÕt chÕ tíi cùc E cña bãng T1 cña líp tiÕp gi¸p EB. Qua R3 ra cäc D- cña tiÕt chÕ tíi D- cña m¸y ph¸t råi ra m¸t . Bãng T1 më cã dßng kÝch tõ ®i tõ cùc d-¬ng cña ¾c quy (m¸y ph¸t) tíi ®Ìn b¸o n¹p tíi cäc D+ cña tiÕt chÕ qua ET1 qua tiÕp
  5. gi¸p EC qua CT1 tíi DF cña tiÕt chÕ. Tíi cäc DF cña m¸y ph¸t qua cuén kÝch tõ G vµ cäc DF cña tiÕt chÕ tíi cùc E cña bãng T1qua líp tiÕp gi¸p ra cùc C vµ cäc DF cña tiÕt chÕ. Tíi cäc DF cña m¸y ph¸t qua cuén kÝch tõ vÒ m¸t . Dßng kÝch tõ nµy lín nªn ®iÖn ¸p m¸y ph¸t t¨ng lªn nhanh chãng . Lóc nµy ®Ìn b¸o n¹p s¸ng . Khi ®iÖn ¸p m¸y ph¸t t¨ng cao nh-ng vÉn nhá h¬n ®iÖn ¸p ®Þnh møc dßng kÝch tõ cho m¸t ph¸t cã chiÒu ®i tõ cäc D+ cña m¸y ph¸t tíi cäc D+ cña tiÕt chÕ, qua bãng T1 ra cäc DF cña tiÕt chÕ tíi cäc DF cña m¸y ph¸t vµo cuén kÝch tõ råi ra m¸t . Lóc nµy ®Ìn b¸o n¹p t¾t do hiÖu ®iÖn thÕ cña hai ®Çu ®Ìn b¸o b»ng nhau . Khi ®iÖn ¸p m¸y ph¸t lín h¬n ®iÖn ¸p ®Þnh møc, ®ièt æn ¸p Z bÞ ®¸nh thñng . XuÊt hiÖn dßng ®iÖn ®iÒu khiÓn IB cña Tranzito T2: Tõ D+ cña m¸y ph¸t ®Õn D+ cña tiÕt chÕ ®Õn cùc ET2 tíi BT2 qua ®ièt æn ¸p ®Õn ®iÖn trë R2 tíi D- cña tiÕt chÕ råi vÒ m¸t. Cã dßng ®iÒu khiÓn nªn bãng T2 më cã dßng IC2: Tõ D+ cña m¸y ph¸t ®Õn D+ cña tiÕt chÕ tíi T2 qua R3 ®Õn D- råi vÒ m¸t. HiÖu ®iÖn cùc B cña Tranzito T1 b»ng hiÖu ®iÖn thÕ cùc E cña nã nªn Tranzito T1 ®ãng . Dßng kÝch tõ Ikt cã chiÒu : Tõ D+ cña m¸y ph¸t ®Õn D+ cña tiÕt chÕ qua R1, R2 qua D- cña tiÕt chÕ ®Õn D- cña m¸y ph¸t råi ra m¸t.Dßng kÝch tõ mÊt, ®iÖn ¸p m¸y ph¸t ph¸t ra gi¶m vµ qu¸ trinh lai nh- lóc ban ®Çu.