Xem mẫu

  1. M t s b nh thư ng g p tr nh Chăm sóc tr nh là m t công vi c khó khăn. Nó òi h i ngư i cha, ngư i m không ch nh ng ki n th c khoa h c mà c nh ng kinh nghi m mà b n không th có ngay l p t c trong nh ng ngày u làm cha m . Và vì th b n s r t b ng , b i r i khi làm m l n u, nh t là khi ph i chăm sóc con nh b b nh. Nhưng n u b n có nh ng ki n th c nh t nh v m t s b nh thư ng g p tr , b n s th y t tin hơn. Webtretho xin gi i thi u n b n thông tin v m t s lo i b nh tr hay m c ph i b n có thêm i u ki n chăm sóc tr t t hơn.
  2. nh: inmagine.com B nh còi xương - Nguyên nhân: Tr b còi xương là do cơ th thi u h t vitamin D. i u ó làm nh hư ng n quá trình h p thu, chuy n hóa can-xi và ph t pho (là nh ng ch t c n thi t cho s phát tri n c a xương). B nh thư ng g p tr dư i 3 tu i. Nguyên nhân ch y u là do các bà m kiêng khem quá m c, không cho tr ra ngoài, nên tr s b thi u ánh sáng m t tr i. Bên c nh ó là m t ch ăn nghèo can-xi, ph t pho. Nh ng tr không ư c bú s a m , non, sinh ôi, tr quá b b m, tr sinh vào mùa ông thư ng
  3. d có nguy cơ b còi xương. - Tri u ch ng: Khi b b nh, tr thư ng qu y khóc, ng không yên gi c, gi t mình, ra nhi u m hôi lúc ng . Theo dõi tr th y xu t hi n r ng tóc vùng sau gáy t o thành hình vành khăn, răng m c ch m, ch m bi t l y, bi t bò, i, ng...Các bi u hi n xương như thóp r ng, b thóp m m, thóp lâu kín, có các bư u nh, bư u trán hay u b p cá trê. Nhi u trư ng h p tr b còi xương n ng xu t hi n di ch ng chu i h t sư n, dô c gà, chân cong hình ch X, ch O... - Gi i pháp: Khi tr có nh ng bi u hi n trên, các bà m nên cho tr n cơ s y t khám bác sĩ hư ng d n b sung vitimin D, canxi...cho tr . Tr em bình thư ng h ng ngày cũng c n ư c t m n ng và ăn th c ăn có ch t canxi, ph t pho phòng b nh. M t s th c ph m s n có ch a nhi u canxi mà các bà m có th dùng n u cho tr ăn là v ng en, rau ngót, rau ay, rau mu ng, cua, tép khô, c, tôm, cá
  4. mè, lòng tr ng, h n, s a bò tươi, s a chua... B nh u n ván ây là ch ng b nh có th gây ch t ngư i. Nhưng Vi t Nam ã có thu c phòng có hi u qu 100%. Thông thư ng tr s ư c tiêm ng a u n ván vào tháng tu i th hai - Nguyên nhân: Nh ng vi khu n gây b nh u n ván kh p m i nơi: trong t, b i, phân ngư i và súc v t... B i v y, kh năng nhi m b nh i v i m i ngư i u r t l n. Ph n l n trư ng h p ch vì gi m ph i m t cái inh r , m c chân vào m t s i dây k m gai, b m t cái d m âm vào dư i móng tay, b xư c tay vì m t chơi cũ ã lâu ngày... V t t c a côn trùng, v t răng c a chó, mèo cũng có th là nơi xâm nh p c a lo i vi khu n u n ván. V t thương không c n sâu hay r ng v n có th nhi m trùng u n ván. - Tri u ch ng: Tr b u n ván thư ng có nh ng bi u hi n: T 5 t i 14 ngày sau khi b nhi m b nh (sau khi gi m ph i inh), a tr b c ng b p th t, c bi t là
  5. c và hàm. N n nhân toát m hôi, càng ngày càng khó m mi ng, khó nu t, au u, au chân tay, ngư i run r y, s t r i b co gi t ho c u n cong ngư i. Trư ng h p hi n tư ng các b p th t b co c ng lan ra toàn thân, b n c n chuy n ngay tr t i trung tâm y t . - Gi i pháp: Vì v y, khi tr b thương, dù v t thương dù to hay nh , b n cũng c n ph i r a s ch và sát trùng cho bé. Vi c có ph i tiêm phòng thêm n a hay không s do bác sĩ quy t nh, dù bé ã ư c tiêm phòng r i. Ð i v i tr chưa tiêm ng a, b n nên ưa bé i tiêm phòng và theo dõi vi c tiêm cho li u cho tr . B nh s i - Nguyên nhân: B nh do vi rút s i gây ra và thư ng g p tr trên 1 tu i. B nh s i có th g p m il a tu i, nhưng tr em b nh bi u hi n n ng hơn. S i lan truy n do d ch ti t mũi h ng c a ngư i nhi m b nh theo không khí thoát ra khi ngư i b nh ho ho c h t hơi.
  6. Tr dư i 12 tháng tu i n u không tiêm phòng s i thì r t d m c. Tr ư c nuôi dư ng kém, c bi t tr không ư c u ng vitamin A, s ng trong i u ki n ông úc, và tr có h mi n d ch gi m do AIDS ho c các b nh khác thư ng m c s i n ng. Nh ng ngư i kh i b nh có mi n d ch trong su t quãng i còn l i. Tr nh có m ã m c s i thư ng có mi n d ch trong 6-8 tháng u sau khi sinh. - Tri u ch ng: Giai o n b nh t 7-18 ngày. Bi u hi n nhi m trùng u tiên là s t cao kéo dài 1 n7 ngày. Giai o n này, ngư i b nh thư ng ch y nư c mũi, ho, m t , ch y nư c m t và xu t hi n n t tr ng nh bên trong má. Sau vài ngày s xu t hi n ban, b t u t m t, lan xu ng tay và chân trong kho ng 3 ngày. Ban kéo dài 5-6 ngày r i bi n m t. Ngoài ra ngư i b nh có th chán ăn và tiêu ch y, c bi t là tr nh . Th b nh n ng hay x y ra tr dư i 5 tu i. Tr có th b m t nư c do tiêu ch y, có th b viêm tai gi a,
  7. nhi m trùng ư ng hô h p và thanh qu n do virus s i làm gi m h mi n d ch. - Gi i pháp: Cách phòng b nh hi u qu nh t là tiêm v cxin s i cho tr . Tr em c n tiêm m t mũi v cxin s i trư c khi 1 tu i. Nh ng tr th b nh n ng có th qua kh i n u ư c i u tr thích h p.T t c nh ng tr b s i n ng c n ư c u ng vitamin A càng s m càng t t và u ng li u th 2 ngay ngày hôm sau. Tăng cư ng dinh dư ng và i u tr m t nư c b ng ư ng u ng cũng là bi n pháp c n thi t giúp tr nhanh kh i b nh. B nh th y u - Nguyên nhân: Th y u là m t b nh truy n nhi m c p tính gây d ch do virút Varicella zoster gây ra. B nh thư ng nh nhưng r t d lây. Ngư i b nh là ngu n lây duy nh t. Ngư i m làm lây b nh ngay t khi có tri u ch ng u tiên cho n khi n t u óng v y (thư ng ngày th 7 k t khi u
  8. m c). Virút t m dãi, nư c mũi, nư c b t tr m b n sang ngư i lành khi nói, ho ho c h t hơi, xâm nh p vào cơ th qua mũi-h ng, r i theo ư ng máu n cư trú l p t bào thư ng bì da và niêm m c và gây nên nh ng n t ph ng ó. Tu i m c nhi u nh t là 2-7 tu i, ít khi g p tr dư i 6 tháng. Ngư i l n cũng có th m c b nh n u như lúc nh chưa m c. - Tri u ch ng: Sau m t th i gian b nh ch ng 14-15 ngày thì b nh phát. Trong nhi u trư ng h p, tr v n ăn, chơi bình thư ng làm cho ngư i m không ý, n khi u m c m i bi t ho c tình c phát hi n ư c m t vài n t u.Khi phát b nh tr s có các tri u ch ng chóng m t và s t nh . Ð c bi t là trên ngư i n i m n, b t u thân, r i n m t, quanh mi ng và da u. Nh ng m n nh vài milimét, có ch a m t ch t l ng bên trong, s khô l i sau 48 gi và hình thành v y. Ch ng 5-6 ngày sau, v y s bong
  9. ra l i trên da m t cái s o lâu vài tu n. Nh ng m n nh có ch a virút bên trong nên d lây sang ngư i khác. Hi n tư ng m n n i lên kéo dài 2-3 ngày, gây ng a khi n các cháu mu n gãi làm xư c da, gây nhi m trùng và các m n lâu óng v y. Thông thư ng, sau 15 ngày phát b nh thì các cháu kh i. Th y u là b nh nh . Trư ng h p m n n i nhi u, tr có th b s t cao nhưng r i cơn s t s qua i. Cũng ôi khi có trư ng h p b nh nh hư ng t i vùng ti u não và h th n kinh làm cháu bé i l o o trong th i gian b nh ang phát tri n. B nh có th kéo dài thêm m t ít nhưng cũng kh i sau vài tu n. - Gi i pháp: Trong th i gian cháu bé b th y u, vi c chính là gi gìn v sinh cho cháu: c t móng tay và gi s ch, không cháu gãi tránh nhi m trùng da và lây lan sang cháu khác, m c qu n áo r ng và nh . Không c n xoa ph n và ch t m sau khi ã h t m n. N u c n, ch bôi thu c sát trùng lên nh ng v y ho c m n to nh t. Bác sĩ có th cho các cháu u ng m t ít
  10. thu c an th n cháu d ng , kh i qu y và gãi vì ng a. Khi kh i h n, b n m i nên cho tr i h c tr l i. B nh tiêu ch y - Nguyên nhân: Tiêu ch y là b nh thư ng g p tr nh . Tiêu ch y gây m t nư c và m t s ch t i n gi i như natri, kali…; sau tiêu ch y, tr em thư ng b suy dinh dư ng. - Gi i pháp: Khi bé b tiêu ch y, b n là ngư i u tiên chăm sóc và là ngư i ch y u trong vi c i u tr trư c khi b nh quá n ng ph i ưa i b nh vi n. u tiên ph i nghĩ ngay n ORS (OralRehydratation Solution: dung d ch bù nư c b ng ư ng mi ng). ây là dung d ch bù nư c và ch t i n gi i t t nh t, ư c s n xu t trong nư c dư i d ng gói b t và ư c bán không c n ơn t i các nhà thu c tây. N u không có s n dung d ch ORS, b n có th ch t nư c cơm hay nư c cháo ra, c m t chén nư c pha v i m t nhúm mu i trong ba ngón tay, cho bé u ng thay th . Nư c tinh b t t t hơn nư c ư ng mu i vì vào n ru t, tinh b t ư c bi n thành glucose t t
  11. và ư c h p thu nhanh chóng nên n ng th m th u c a d ch ru t ư c duy trì m c an toàn. Không nên cho bé u ng các lo i súp công nghi p, cũng không dùng các lo i nu c hoa qu , gi i khát quá ng t s gây tiêu ch y th m th u. Trong th i gian tr b tiêu ch y, c n m b o dinh dư ng y ; tr còn bú m thì ti p t c cho bú bình thư ng; tr dư i 6 tháng tu i nuôi b ng s a bò thì pha loãng s a b ng m t lư ng nư c g p ôi bình thư ng trong hai ngày, sau ó pha như thư ng l trong su t th i gian b nh.Nh ng tr ã ăn d m thì n u k th c ăn, nhuy n và hơi l ng hơn bình thư ng, c 3-4 gi cho bé ăn m t l n, chia làm 6 b a trong ngày. Sau khi tr h t tiêu ch y, c n ph i cho tr ăn thêm m t b a m i ngày trong hai tu n nh m ph c h i tình tr ng dinh dư ng cho tr . C n tránh t p quán sai l m như b t tr nh n ăn, nh n u ng khi tiêu ch y, ch ư c u ng nư c g o rang c m ch ng. Không b t tr kiêng
  12. các lo i th c ăn giàu năng lư ng, b dư ng vì s không tiêu. N u sau 2 ngày, tiêu ch y không gi m ho c bé có m t trong các tri u ch ng như s t cao hơn 38° , môi C khô, da khô, khát nhi u nư c, ăn kém hay b ăn, i tiêu ra máu, nôn ói nhi u thì ph i mang i khám ngay phòng tiêu ch y tr em, i u căn b n là s d ng nư c s ch cho sinh ho t ăn u ng, r a tay trư c khi ăn,khi ch bi n th c ăn và sau khi i tiêu. S d ng c u tiêu h p v sinh và x lý phân tr nh an toàn.