Xem mẫu

  1. MÔN PHÁT THANH bài: Phân tích và ch ng minh các ch c năng xã h i c a phát thanh. I. TV N Cu c s ng ngày nay ngày càng phát tri n v i t c chóng m t. ó là m t s ph n ng i v i nh ng tháng năm trì tr , d m chân t i ch trư c kia. Cu c s ng trư c kia ã l i nhi u i u cho cu c s ng ngày nay c a chúng ta, ó là nh ng b c xúc c a cu c s ng, nh ng v n ang làm m i chúng ta quan tâm. ó là nh ng m i quan h bi n ch ng, bên trong có nh hư ng t i ti n trình phát tri n c a xã h i, n xu hư ng ho t ng c a th lo i phát thanh. Hai mươi năm tr l i ây, công ngh kĩ thu t ngày càng phát tri n, xu hư ng toàn c u hóa truy n thông i chúng ngày càng th y rõ. Báo truy n hình, báo i n t và báo gi y cũng ư c nâng lên cùng v i s phát tri n c a xã h i. Các lo i hình ó cung c p thông tin và không ng ng i m i mình. Tuy phát tri n như v y nhưng các lo i hình ó v n chưa th thay th hoàn toàn cho phát thanh. Phát thanh v n t n t i và phát tri n tìm ư c cho mình m t v th riêng trong lòng thính gi . Các t h p, t p oàn truy n thông cũng phát tri n. H không ch kinh doanh trong các lĩnh v c báo gi y, báo i n t mà còn y m nh thành t h p a phương ti n trong ó có c các t h p phát thanh truy n hình, y m nh trên t t c các lĩnh v c. Có th l y ví d v các t h p truy n thông ó là: CNN, BBC, Reuter, AFP… Xã h i ngày càng i lên, bên c nh s phát tri n c a truy n thông i chúng, trình c m th c a khán thính gi v i phát thanh cũng ư c nâng lên rõ r t. Ngày nay các thính gi không ch ơn thu n ti p nh n thông tin m t cách th ng n a, h còn ph n h i và ánh giá các chương trình, l a 1
  2. ch n chương trình nào xem, nghe phù h p v i s thích c a mình. Có r t nhi u kênh l a ch n, n u như thính gi c m th y chương trình c a ài này không hay h hoàn toàn có th v t b kênh ó và m kênh khác ra nghe. i u ó là là hoàn toàn d hi u và ó cũng tr thành thách th c cho các nhà ài. Bu c h ph i c i ti n chương trình không b khán gi r i b . Nh ng thay i ó b t ngu n t nhi u nhân t : trư c h t là do nh ng c i cách xã h i – chính tr sâu s c ang di n ra trong t nư c. Nhưng m c r t quan tr ng, còn do tác ng c a chính các phương ti n thông tin i chúng ã thay i h n n i dung và hình th c ho t ng c a mình. ang di n ra m t quá trình phân hóa m nh m trong công chúng thính gi . Quá trình y dĩ nhiên ư c ph n ánh thông qua nh ng ưu tiên, nh ng s quan tâm, nh ng mong i, nhưng s ánh giá v s n ph m báo chí. Báo chí ngày nay ang tích c c khai thác nh ng quan h m i v i thính gi . Nh ng khuynh hư ng phát tri n ch y u c a ngành phát thanh là tăng kh i lư ng các chương trình áp ng nh ng th hi u h t s c khác nhau c a công chúng, i tho i hóa các hình th c phát thanh và các th lo i phát thanh, ào sâu phân tích các quá trình chính tr và xã h i ang di n ra, tăng cư ng ý nghĩa c a các ài phát thanh a phương, tăng s lư ng các ài phát thanh thương m i, tăng cư ng vai trò c a ngư i d n u chương trình, nh ng khuynh hư ng y quy t nh con ư ng ti p theo c a ngành phát thanh. B¸o chÝ ph¸t thanh lµ lo¹i h×nh th«ng tin ©m thanh. Nh÷ng ®Æc ®iÓm chñ yÕu cña lo¹i h×nh th«ng tin nµy ®-îc quyÕt ®Þnh bëi b¶n chÊt, kh¶ n¨ng cña ©m thanh vµ t©m lý c¶m thô. Ph¸t thanh më ra kh¶ n¨ng to lín trong viÖc t¸c ®éng ®Õn c«ng chóng. Logic cña t- liÖu, mèi quan hÖ bªn trong gi÷a nh÷ng ®o¹n cña b¶n v¨n, hÖ th«ng luËn ph¶i ®-îc x©y dùng 2
  3. theo c¸c quy luËt cña ng«n ng÷ ©m thanh. Trong th«ng tin ph¸t thanh ®iÓu cã ý nghÜa quan träng kh«ng chØ lµ nãi g×, mµ cßn lµ nãi nh- thÕ nµo. C¸c s¾c th¸i giäng ®iÖu, sù nhÊn m¹nh vÒ logic vµ c¶m xóc, nh÷ng ®o¹n t¹m dõng, nhÊn m¹nh vµ gi¶m bít c-êng ®é ©m thanh, nhÞp ®é, nhÞp ®iÖu – tÊt c¶ nh÷ng ®iÒu ®ã ®Òu lµ nh÷ng c¸ch h-íng tíi ng-êi nghe, ®Òu lµ nh©n tè t¸c ®éng tíi c«ng chóng. MÆc dï lµ lo¹i h×nh b¸o chÝ chØ cã ph-¬ng tiÖn ©m thanh ®Ó diÔn ®¹t nh-ng ph-¬ng thøc t¸c ®éng b»ng radio cã nhiÒu -u thÕ, nhÊt lµ ë nh÷ng kh¶ n¨ng nh-ng: th«ng tin nhanh, phñ sãng réng, tiÖp nhËn tiÖn lîi vµ cã kh¶ n¨ng kÝch thÝch m¹nh mÏ trÝ t-ëng t-îng cña ng-êi nghe. So víi b¸o in, ph¸t thanh cã thÕ m¹nh cña sù nhanh nh¹y, linh ho¹t vµ ph-¬ng thøc th«ng tin sinh ®éng b»ng lêi nãi, cßn so víi truyÒn h×nh, ph¸t thanh vÉn lµ lo¹i h×nh b¸o chÝ chiÕm -u thÕ trong viÖc ®-a tin tøc nhanh nhÊt, kÞp thêi nhÊt, gióp thÝnh gi¶ tiÕp cËn sím nhÊt víi nh÷ng sù viÖc, sù kiÖn x¶y ra h»ng ngµy, hµng giê trong cuéc sèng xung quanh. Víi kh¶ n¨ng truyÒn ®¹t ngay tøc kh¾c nh÷ng sù viÖc, sù kiÖn ®ang x¶y ra, b¸o ph¸t thanh cho ®Õn nay vÉn lu«n gi÷ vai trß lµ lo¹i h×nh b¸o chÝ cã kh¶ n¨ng th«ng tin thêi sù nhanh nh¹y nhÊt, nh¹y bÐn nhÊt. Ng-êi ta ®· ®-a ra mét sù so s¸nh ®Çy h×nh ¶nh: Khi mét sù kiÖn x¶y ra, ph¸t thanh ®-a tin, truyÒn h×nh diÔn t¶ vµ b¸o in ph©n tÝch, gi¶ng gi¶i… §iÒu ®ã cho thÊy nhanh chãng, tøc th× lµ mét yÕu tè quan trong cã thÓ gióp cho ph¸t thanh 3
  4. c¹nh tranh víi c¸c lo¹i h×nh b¸o chÝ kh¸c trong bèi c¶nh cña ®êi sèng b¸o chÝ hiÖn ®¹i. V i s xu t hi n các ài phát thanh thương m i nh m áp ng th hi u c a thanh niên thì cu c c nh tranh y ã tr nên gay g t. ng th i cu c c nh tranh y cũng làm l ra nh ng v n ch y u c a ho t ng phát thanh. Cũng như t t c các lo i hình báo chí khác, báo chí phát thanh cũng mang trong mình nhi u ch c năng quan tr ng c bi t là các ch c năng xã h i. Báo chí phát thanh không ch là m t kênh thông tin gi i trí ơn thu n mà còn là nơi thính gi giao lưu, trao i và bày t ý ki n c a cá nhân mình. II. CÁC CH C NĂNG Xà H I C A PHÁT THANH B t kì m t lo i hình báo chí nào: t báo in, báo i n t cho t i phát thanh truy n hình u có cho mình nh ng ch c năng cơ b n. ó là m t thành ph n quan tr ng. Báo chí là công c là cơ quan cung c p thông tin, nh hư ng dư lu n ưa ra l ph i và nơi giúp cho ngư i dân gi i trí tinh th n. Ch c năng c a phát thanh bao g m các ch c năng cơ b n sau: - Ch c năng tư tư ng - Ch c năng cung c p thông tin - Ch c năng khai trí - Ch c năng gi i trí - Ch c năng giám sát, ki m sát, tư v n và phát hi n 1. Ch c năng tư tư ng B t kì m t qu c gia nào báo chí cũng u là m t cánh tay c l c cho chính ph các qu c gia nh hư ng ư c ư ng l i, ưa ra các quan i m 4
  5. thu n l i cho qu c gia và chính ph mình. Phát thanh cũng ư c s d ng ch ng l i các lu n i u sai trái c a các th l c thù ch. Không ch cung c p thông tin ơn thu n, phát thanh còn ph i gánh vác nhi m v truy n bá các tư tư ng, các chính sách ưa t i t n dân, giúp dân hi u và làm theo. Thính gi c n hi u các thông tin nào là chính xác và nh ng thông tin nào c n ph i lo i b . M t t nư c s m nh n u như trong lòng t nư c ó th ng nh t ư c m c ích, tư tư ng cùng nhau hư ng t i phía trư c, xây d ng m t t nư c ph n vinh và phát tri n… 2. Ch c năng thông tin ây là m t i u hi n nhiên i v i b t kì lo i hình báo chí nào. Phát thanh ph i có nhi m v cung c p thông tin chính xác t i các thính gi , giúp cho m i ngư i n m b t ư c cái thông tin nào là chính xác t ó có th ưa ra nh ng ý ki n, nh ng nh n th c úng n v a ư c ti p nh n. Ví d trư c nh ng lu ng dư lu n v m t s n ph m th c ph m nào ó có nguy h i t i cho s c kh e c a c ng ng, phát thanh ph i có nhi m v i u tra, ki m ch ng và ưa ra k t lu n r i cung c p cho thính gi ư c rõ. Yêu c u i v i phát thanh cũng như t t c các lo i hình báo chí khác ó là ph i cung c p thông tin m t cách trung th c, chính xác không ư c xuyên t c, b a t ánh l a khán thính gi . ó là m t i u t i k v i t t c các lo i hình báo chí. Thông tin trung th c chính xác s là cơ s ngư i dân tin tư ng vào các cơ quan báo chí. 3. Ch c năng khai trí Trong b i c nh xã h i hóa giáo d c như hi n nay, phát thanh cũng có nhi m v cung c p các thông tin giáo d c cho ngư i dân, ưa ra các thông tin khoa h c chính xác nâng cao t m hi u bi t cho m i ngu i. 5
  6. Các thông tin khoa giáo s giúp cho ngư i dân hi u bi t thêm v các lĩnh v c c a cu c s ng, c p nh t các ti n b c a th gi i. 4. Ch c năng gi i trí Bên c nh các ch c năng giáo d c, tư tư ng thì ch c năng gi i trí ngày càng có v th quan tr ng. Thính gi nghe ài gi ây luôn căng th ng sau các gi làm vi c do ó h c n ư c gi i trí. Phát thanh ph i cung c p áp ng h . T nh ng chương trình ca nh c cho t i c truy n u ph i ư c cung c p m t cách h p lý và y . Ngày nay các ài phát thanh còn cung c p h n m t kênh riêng ph c v nhu c u gi i trí c a thính gi nghe ài. ó khán gi có th thư ng th c ca nh c, truy n, các thông tin gi i trí… 5. Ch c năng, giám sát, ki m sát, tư v n, phát hi n Báo chí nói chung ph i là cơ quan giám sát, giúp ngư i dân ki m tra xem ho t ng c a nhà nư c có phù h p v i lòng dân hay không. G n như các v ph m pháp u do các cơ quan báo chí phát hi n r it ó i u tra và làm sáng t trư c công lu n. ó là nh ng chi n tích vô cùng áng n . Bên c nh ó ho t ng tư v n cho ngư i dân cũng có vai trò quan tr ng III. K T LU N Nh n th c v ch c năng xã h i c a báo phát thanh cũng ng th i nh n th c v vai trò xã h i c a nhà báo phát thanh không ng ng h c t p và ph n u rèn luy n nh m góp ph n nâng cao năng l c và hi u qu tác ng c a báo chí. Mu n có m t n n báo chí qu c gia m nh, ho t ng có hi u l c và m ng l i hi u qu xã h i cao nh t thi t ph i có m t i ngũ nhà 6
  7. báo m nh. Tuy nhiên, có i ngũ nhà báo gi i chưa ch c ã có nên báo chí m nh, i u ó còn ph thu c vào kh năng qu n lý c a t ng qu c gia. M CL C I. TV N ................................................................................................................. 1 II. CÁC CH C NĂNG XÃ H I C A PHÁT THANH.................................................... 4 1. Ch c năng tư tư ng ................................................................................................ 4 2. Ch c năng thông tin................................................................................................ 5 3. Ch c năng khai trí .................................................................................................. 5 4. Ch c năng gi i trí................................................................................................... 6 5. Ch c năng, giám sát, ki m sát, tư v n, phát hi n .................................................. 6 III. K T LU N................................................................................................................... 6 7