Xem mẫu

  1. nét sâu c a trư ng nh (DOF) nét sâu c a trư ng nh (Depth of field - DOF) là vùng nh rõ nét trư c và sau i m canh nét. ây là m t c i m quan tr ng trong nhi p nh, và ăc bi t có ý nghĩa i v i b môn nhi p nh ngh thu t. Hình 19 cho ta khái ni m v i u này. Trong hai hình minh ho dư i ây, nét sâu c a trư ng nh là vùng màu xám v i i m canh nét là nhân v t màu ó. nét sâu c a trư ng nh (Depth of field - DOF) là vùng nh rõ nét trư c và sau i m canh nét. ây là m t c i m quan tr ng trong nhi p nh, và ăc bi t có ý nghĩa i v i b môn nhi p nh ngh thu t. Hình 19 cho ta khái ni m v i u này. Trong hai hình minh ho dư i ây, nét sâu c a trư ng nh là vùng màu xám v i i m canh nét là nhân v t màu ó. Hình a, không rõ nét trư c và sau i m canh nét, bao g m t n nhân v t màu xanh lá cây (g n máy nh nh t) n màu tìm (xa máy nh nh t), cho ta nét sâu là l n (dài). Ngoài kh ng này thì hình nh i u b m i. Còn hình b, nét sâu ch “thu g n” nơi nh n v t màu ó mà thôi, nhân v t trư c và sau i u m c , cho ta nét sâu nh (ng n).
  2. V i kh u càng l n (ch s nh ), thì DOF càng nh , ngư c l i, kh u càng nh (ch s l n) thì DOF càng l n ra (hình 20).
  3. Hình 21, hai b c nh này ư c ch p cùng m t máy nh và s d ng các thông s u gi ng nhau ch tr có kh u là: f/16 là f/5. hình a, i m canh nét là 3 bông tr ng . V i kh u nh (f/16), m i chi ti t trên b c nh i u có th th y rõ nét. c bi t là ph n cây xanh chung quanh i tư ng ch p, dù là xa ng kính v n ư c th y rõ nét. T t c i u như n m trên m t m t ph ng. Trong khi ó, v i hình b, ư c ch p kh u f/5.6, i m canh nét v n là 3 bông tr ng . Ph n cây xanh chung quanh i m canh nét không còn s t s o như hình a, nhưng ã “nhoè” i. i u này khi n cho vi c thư ng th c b c tranh t p trung h t vào cho i m trung tâm (ba bông tr ng ), là i m r t là s c nét ( ây là m t cách t o ra s n i b t). Ch ng nh ng v y s m o bao b c xung quanh ch th t o m t c m giác v chi u sâu ngoài không gian th c. T ó, ta th y tính ngh thu t gi a hai b c nh cũng vì th mà r t khác nhau. V c i m, góc ch p r ng (wide), cho ta m t DOF r ng, m i chi ti t i u hi n th rõ nét. Còn goc ch p télé làm cho b c nh có DOF h p hơn (hình 22).
  4. V i hình 23, ta th y hình nh ch p tiêu c 200 mm s làm “xoá m ” phong n n phía sau cánh hoa, làm n i b t chi ti t trung tâm. Còn v i nh ch p tiêu c 75 mm, m i chi ti t phía sau v n có th th y rõ. Ngoài ra, kho ng cách t ngư i ch p n i tư ng ch p cũng góp ph n làm cho vùng nh rõ nét thay i. Càng ti n ng n i tư ng ch p thì kho ng rõ càng ng n l i.
  5. Ta thư ng g p trư ng h p này trong khi ch p c n c nh, ho c là ch p phong c nh. V i ch p c n c nh, ta thư ng ti p c n r t g n v i i tư ng ch p và do ó DOF trong tình hu ng này r t h p (hình a). i v i ch p phong c nh, ngư i ta thư ng l y bao quát m t kho ng không gian nên kho ng cách ch p thư ng là xa, do v y, DOF t ư c là l n như hình b dư i ây.
  6. Qua hình 26, ta có b n tóm t t v nh hư ng c a ba y u t cơ b n n nét sâu c a trư ng nh: kh u , tiêu c và kho ng cách ch p. Các ch s có tính minh ho cho ta th y các s khác bi t c a DOF trong nh ng cách i u ch nh khác nhau. V t màu cam là minh ho cho nét rõ c a hình ch p. V trí c a nhân v t cho ta m t hình dung v v trí tương i c a máy nh n i tư ng ch p (có minh ho kèm theo c t s o bên trái). Hàng dư i cùng cho th y tác ng thay ic a máy nh: (1) Thay i kh u , (2) thay i tiêu c , (3) Thay i kho ng cách ch p. Qua b ng trên, ta quan sát v t màu cam trong t ng b ng v i ch s hàng dư i cùng và rút ra m t s nh n ính sau: nhóm 1, khi tiêu c và kho ng cách ch p là c nh, thì v i kh u nh (ch s l n f/16) s cho m t DOF l n (màu cam dài nh t trong 3 c p kh u ). Ngư c l i, i u ch nh kh u càng l n (ch sô
  7. nh , f/2) thì cho DOF càng h p. i u này có nghĩa là ch p kh u nh (ví d ch s bf/16 ) thì ch c ăn tám nh s rõ nét (vì nét sâu r t l n). nhóm 2 nét sâu s r ng khi ta s d ng góc ch p r ng (wide – tiêu c 28 mm l ví d ) – ta th y trư ng h p này v t màu cam là dài nh t. Và nét sâu s thu h p, ng n l i n u ta s d ng tiêu c c a góc ch p télé (135 mm ch ng h n). Do v y, khi ta ch p hình có tính cách sinh ho t c ng ng ch ng h n, ta thư ng “l y cho ” m i ngư i, khi ó là ta ang s d ng góc ch p wide, nên hình ch p thư ng m b o có nét rõ. nhóm 3, nét sâu còn b nh hư ng b i kho ng cách canh nét t camera n i tư ng ch p. N u càng ng g n i tư ng ch p thì nét sâu c a trư ng nh càng giàm (canh nét kho ng cách 1.5 m cho v t màu cam là ng n nh t). Ngư c l i n u kho ng cách canh nét càng xa thì DOF t ư c là dài hơn ( kho ng cách 4.5m thì v t màu cam là dài nh t). Trư ng h p này nh n th y rõ nét nh t là khi c n c nh, kho ng cách gi a máy nh và i tư ng r t nh (hình 25a). Thông thư ng, trong vi c ch p hình gia ình, chúng ta u mu n hình nh ư c rõ nét. Do v y i v i các máy compact ph thông, các ch c năng (kh u , tiêu c , kho ng cách ch p) ư c thi t k trong cùng m c tiêu nh t nh (wide không quá nh và télé không quá l n), ng th i, vi c canh nét ư c i u ch nh t ng ho c ch p theo ch nên hình nh luôn có nét sâu là l n, các chi ti t nh u th hi n rõ nét. Kh năng t o nh có DOF nh (còn g i là “xóa phông”) m t cách ch ng thư ng ư c trang b cho các máy lo i bán chuyên nghi p tr lên, v i tiêu c và kh u có th i u ch nh