Thành phần ruồi hại họ Tephritidae và ký chủ của chúng ở các tỉnh phía bắc Việt Nam

Đăng ngày | Thể loại: | Lần tải: 0 | Lần xem: 1 | Page: 6 | FileSize: 0.25 M | File type: PDF
of x

Thành phần ruồi hại họ Tephritidae và ký chủ của chúng ở các tỉnh phía bắc Việt Nam. Ruồi hại quả họ Tephritidae có số lượng loài rất đông đảo, gần 4500 loài, phân bố ở khắp các châu lục [1], trong đó có tới 50 loài là đối tượng gây hại nghiêm trọng cho rau ăn quả và cây ăn quả; 30 loài gây hại thứ yếu. Ở các khu vực sản xuất nông nghiệp thường có khá nhiều loài gõy hại: khu vực Thỏi Bỡnh Dương có 20 loài, khu vực Đông Nam Á có 12 loài, 10 loài ở lục địa Ấn độ và 11 loài ở Châu Phi.... Giống những tài liệu khác được thành viên chia sẽ hoặc do sưu tầm lại và chia sẽ lại cho các bạn với mục đích nâng cao trí thức , chúng tôi không thu phí từ thành viên ,nếu phát hiện nội dung phi phạm bản quyền hoặc vi phạm pháp luật xin thông báo cho chúng tôi,Ngoài tài liệu này, bạn có thể download Tải tài liệu luận văn,bài tập phục vụ học tập Có tài liệu tải về thiếu font chữ không hiển thị đúng, có thể máy tính bạn không hỗ trợ font củ, bạn download các font .vntime củ về cài sẽ xem được.

https://tailieumienphi.vn/doc/thanh-phan-ruoi-hai-ho-tephritidae-va-ky-chu-cua-chung-o-cac-tinh-phia-bac-viet--xa15tq.html

Nội dung


kết quả nghiên cứu khoa học BVTV - Số 5/2007 Thành phần ruồi hại họ Tephritidae và ký chủ của chúng ở các tỉnh phía bắc việt nam Fruit fly species (Tephritidae) and their hosts in northern vietnam Lê Đức Khánh, Nguyễn Thị Thanh Hiền, Đào Đăng Tựu, Trần Thanh Toàn, Phan Minh Thụng, Vũ Thị Thuỳ Trang, Vũ Văn Thanh và Đặng Đỡnh Thắng Viện Bảo vệ thực vật Abstrast Fruit fly is one of the most serious insect pests of fruit and vegetable planted throughout the world and causing big challenges to international trade. In our country, fruit flies appear from lowland to midland and highland, damaging almost of fruit trees and fruiting vegetable in Vietnam. The damage level caused by fruit flies may be up to 100 % such as in peach, guava, rose apple, babados cherry. Fruit fly species are very abundance in northern Vietnam. 23 fruit fly species have been identified belonging to the two genera Bactrocera and Dacus. Bactrocera genera has three subgenera. Dacus have two species belonging subgera callantra. There are 8 fruit fly pest species consisting Bactrocera dorsalis, Bactrocera correcta, Bactrocera pyrifloliae, Bactrocera carambolae, Bactrocera cucurbitae, Bactrocera tau, Bactrocera latifrons, Bactrocera verbascifoliae, in which 6 species damage highly over 18 fruit species, 3 species damage 11 kind of fruiting vegetable and, 4 species attack 5 wild fruits in the North and Northern Central of Vietnam. Bactrocera dorsalis and Bactrocera cucurbitae damage nearly all kind of fruit trees and vegetable fruits growing in Vietnam which need to be specially studied for their control. I. ĐẶT VẤN ĐỀ Ruồi hại quả họ Tephritidae có số lượng loài rất đông đảo, gần 4500 loài, phân bố ở khắp các châu lục [1], trong đó có tới 50 loài là đối tượng gây hại nghiêm trọng cho rau ăn quả và cây ăn quả; 30 loài gây hại thứ yếu. Ở các khu vực sản xuất nông nghiệp thường có khá nhiều loài gõy hại: khu vực Thỏi Bỡnh Dương có 20 loài, khu vực Đông Nam Á có 12 loài, 10 loài ở lục địa Ấn độ và 11 loài ở Châu Phi [2]. Ở Việt Nam, ruồi hại quả là một trong những đối tượng gây hại nguy kết quả nghiên cứu khoa học hiểm hàng đầu cho các vùng trồng cây ăn quả và rau ăn quả. Ruồi có ở tất cả các vùng, từ đồng bằng đến trung du, miền núi, gây hại hầu hết trên các loại cây ăn quả và rau ăn quả có ở nước ta. Nhiều loại quả bị ruồi hại rất nặng, có thể lên tới 100 % quả bị hại, gây tổn thất lớn cho người lao động như đào, ổi, doi, babados cherry, hồng, xoài, vải.... [3] Bài viết này tập hợp một số kết quả trong chương trỡnh hợp tỏc nghiờn cứu với Trung tõm nghiờn cứu Nụng nghiệp Quốc tế Úc (ACIAR), nhằm giới thiệu thành phần ruồi hại quả họ Tephritidae và ký chủ của chỳng ở cỏc tỉnh phớa Bắc, làm cơ cở cho đề xuất cỏc biện phỏp phũng trừ phục vụ sản xuất. II. PHƯƠNG PHÁP NGHIÊN CỨU - Thu thập thành phần loài từ bẫy dẫn dụ của Steiner với chất dẫn dụ là Methyl eugenol (ME) và Cue-lure (CuE). + Kiểu bẫy sử dụng. + Chất dẫn dụ là Methyl eugenol (ME) và Cue-lure (CuE). - Thu thập ký chủ từ quả bị hại: Thu tất cả các loại quả ăn được, không ăn được ở các giai đoạn khác nhau như BVTV - Số 5/2007 quả non, xanh, gần chín, chín, rụng, có hoặc không có triệu chứng ruồi hại tại các vùng có điều kiện sinh thái khác nhau. Quả chuyển về phũng thí nghiệm, mỗi quả đặt trong một hộp phía đáy có lót mùn cưa dày 0,5 cm, sau 6-7 ngày sàng nhộng, chuyển nhộng vào hộp theo dừi vũ hoỏ trưởng thành. Nuôi trưởng thành bằng đường, protein và nước, sau 7 ngày giết trưởng thành trong điều kiện lạnh. Mẫu ruồi được định danh tại Viện Bảo vệ thực vật có sự giúp đỡ của chuyên gia Úc đến từ trường Đại học Griffith. III. KẾT QUẢ, THẢO LUẬN Thành phần loài ruồi hại quả Kết quả thu từ bẫy dẫn dụ và quả bị hại tại một số tỉnh miền Bắc và miền Trung cho thấy thành phần loài ruồi hại quả họ Tephritidae tại đây rất phong phú, đó thu thập được 23 loài thuộc 2 giống Bactrocera và Dacus. Trong giống Bactrocera cú 3 giống phụ, giống Dacus cú 2 loài thuộc giống phụ Callantra, 2 loài B. pyrifoliae và B. latifrons khụng thu được từ quả bị hại. So với kết quả điều tra năm 1967 – 1968 của Viện Bảo vệ thực vật, đó bổ sung thờm 20 loài ruồi hại quả (Bảng 1). Bảng 1. Thành phần ruồi hại quả từ bẫy dẫn dụ và quả tại một số tỉnh miền Bắc và Bắc Trung bộ (2001 – 2006) TT Giống Giống phụ Số loài Chất dẫn dụ ME CuE Khụng bị hấp dẫn 1 Bactrocera Bactrocera 12 4 7 1 loài (B. kết quả nghiên cứu khoa học BVTV - Số 5/2007 2 Bactrocera 3 Bactrocera 4 Dacus 2 Sinodacus 1 1 Zeugodacus 8 Callantra 2 2 4 23 5 pyrifoliae) 7 1 loài (B. latifrons) 2 16 2 Nghiờn cứu sự phõn bố thành phần loài ở các vùng sinh thái, bước đầu cho thấy có sự khác nhau khá lớn về số lượng các loài tại các vùng miền. Vùng Đồng bằng sông Hồng (RRD) thu được 10 loài, 9 loài thu được ở vùng trung du (ML) và 7 loài ở vùng Bắc Trung bộ (NCC); Trong khi đó 19 loài quả thu được ở các tỉnh miền núi phía Bắc (MR) (bảng 2). Bảng 2. Thành phần loài ruồi hại quả và sự phõn bố tại các vùng có điều kiện sinh thái khác nhau ở một số tỉnh phía Bắc Vựng Miền nỳi (MR) Trung du (ML) Đồng bằng sông Hồng (RRD) Bắc Trung bộ (NCC) Địa bàn Sơn La, Lai Chõu, Lào Cai, Lạng Sơn, Hoà Bỡnh Bắc Giang, Phỳ Thọ, Yờn Bỏi Hà Nội, Hà Tõy, Vĩnh Phỳc, Hà Nam, Hải Phũng Nghệ An, Thừa Thiờn Huế Tổng số loài 19 9 10 7 Thành phần ký chủ của ruồi hại thu (Bảng 3). Trong số cỏc mẫu cõy ăn quả quả bị hại, đó xỏc định được 6 loài Điều tra thành phần ký chủ của ruồi ruồi gây hại trên 18 loại cây ăn quả hại quả theo phương pháp thu thập quả (CĂQ), 3 loài ruồi gây hại trên 11 loại bị hại cho thấy có 34 trên tổng số 52 rau quả (RĂQ) và 4 loài gây hại trên 5 loại cây điều tra bị ruồi gây hại, 831 loại cây dại (Bảng 4,5,6). mẫu có ruồi trên tổng số 1122 mẫu đó Bảng 3. Số lượng mẫu quả thu thập xác định ký chủ tại một số tỉnh miền Bắc và Bắc Trung bộ (2001 - 2006). Nhúm cõy Loại cây điều tra Mẫu thu kết quả nghiên cứu khoa học BVTV - Số 5/2007 Cây ăn quả (CĂQ) Rau ăn quả (RĂQ) Cỏc loại cõy khỏc Tổng cộng Tổng số loại 31 13 8 52 Số loại cú ruồi 18 11 5 34 Tổng số Mẫu cú ruồi 575 483 366 256 181 92 1122 831 Bảng 4. Thành phần ký chủ của ruồi hại quả trờn một số loại cõy ăn quả (2001-2006) TT Tờn Việt nam 1 Bưởi 2 Cam Tờn khoa học Citrus grandis Citrus sinensis Loài ruồi hại quả Tổng BDO BTA BVE BCO BPY BC số A + + 2 + 1 3 Quýt 4 Ổi 5 Đào 6 Mận 7 Lờ 8 Mơ 9 Doi 10 Nhón 11 Vải 12 Khế 13 Hồng xiờm 14 Quất hồng bỡ 15 Na Citrus reticulata + + 2 Psidium + + 2 guajava Prunus persica + + + 3 Prunus + + 2 domestica Pyrus + 1 communis Prunus + 1 armeniaca Syzygium + + 2 jambos Dimocarpus + 1 longan Nephelium + + 2 litchi Averrhoa + + 2 carambola Achras sapota + + 2 Clausena + 1 lansium Annona + 1 squamosa kết quả nghiên cứu khoa học BVTV - Số 5/2007 16 Hồng 17 Tỏo ta 18 Đu đủ Diospiros kaki + 1 Ziziphus jujuba + + + 3 Carica papaya + 1 Tổng số 18 1 1 5 3 2 Ghi chỳ: Bactrocera dorsalis (BDO), Bactrocera correcta (BCO), Bactrocera pyrifloliae (BPY), Bactrocera carambolae (BCA), Bactrocera tau (BTA), Bactrocera verbascifoliae (BVE) Bảng 5. Thành phần ký chủ của ruồi hại quả trờn một số loại rau ăn quả (2001 -2006) TT Tờn Việt Nam Tờn khoa học Loài ruồi hại quả Tổng BCU BTA BLA cộng 1 Bớ ngụ 2 Mướp 3 Mướp đắng 4 Dưa 5 Cà 6 Ớt 7 Bớ xanh 8 Cà chua 9 Bầu 10 Gấc 11 Đậu đũa Cucurbita maxima + + 2 Luffa aegyptiaca + + 2 Luffa acutangula + + 2 Cucumis sativus + 1 Solanum melongena + 1 Capsicum annuum + 1 Benincasa hispida + 1 Lycopersicon + + 2 esculentum Lagenaria siceraria + 1 Momordica + + 2 cochinchinensis Vigna unguiculata + 1 Tổng cộng 9 5 2 Ghi chỳ: Bactrocera cucurbitae (BCU), Bactrocera tau (BTA), Bactrocera latifrons (BLA). Bảng 6. Thành phần ký chủ của ruồi hại quả trờn một số loại quả dại (2001 -2006) TT Tờn Tờn khoa học Loài ruồi hại quả Tổng ... - tailieumienphi.vn 852871

Tài liệu liên quan


Xem thêm