Bài giảng Chăn nuôi trâu bò: Chương 6

Đăng ngày | Thể loại: | Lần tải: 0 | Lần xem: 0 | Page: 8 | FileSize: M | File type: PDF
of x

Bài giảng Chăn nuôi trâu bò: Chương 6. Chương 6: Chăn nuôi bê nghé sẽ giúp người học nắm bắt được các kiến thức cơ bản về sự phát triển của bê nghé, chăn nuôi bê nghé sơ sinh, chăn nuôi bê nghé trước cai sữa, cai sữa, chăn nuôi bê nghé sau cai sữa,.... Cũng như những giáo án bài giảng khác được bạn đọc chia sẽ hoặc do sưu tầm lại và chia sẽ lại cho các bạn với mục đích tham khảo , chúng tôi không thu phí từ người dùng ,nếu phát hiện tài liệu phi phạm bản quyền hoặc vi phạm pháp luật xin thông báo cho website ,Ngoài thư viện tài liệu này, bạn có thể tải Download tài liệu,đề thi,mẫu văn bản miễn phí phục vụ học tập Có tài liệu download sai font không hiển thị đúng, thì do máy tính bạn không hỗ trợ font củ, bạn download các font .vntime củ về cài sẽ xem được.

https://tailieumienphi.vn/doc/bai-giang-chan-nuoi-trau-bo-chuong-6-19sbuq.html

Nội dung


NỘI DUNG MÔN HỌC CHĂN NUÔI TRÂU BÒ
Lợi nhuận

Ch¨n nu«i bª nghÐ
Néi dung:

sinh sản
quản lí sinh
sản (4, 5)

năng suất
+

thức ăn (2)
+

sức khoẻ

+

- Sự ph¸t triÓn cña bª nghÐ

- Chăn nu«i bª nghÐ s¬ sinh

chuồng trại
(3)

- Chăn nu«i bª nghÐ trước cai
s÷a

giống
(1)

- Cai s÷a
- Chăn nu«i bª nghÐ sau cai
s÷a

kỹ thuật
chăn nuôi
(6, 7, 8, 9)

1

C¸c giai ®o¹n ph¸t triÓn cña bª
ph¸ triÓ cñ bª

SỰ PHÁT TRIỂN CỦA BÊ NGHÉ
PHÁ TRIỂ CỦ
NGHÉ

1. Thêi kú s¬ sinh (7-10 ngµy ®Çu)

(7- ngµ ®Çu)

Các giai đoạn phát
đoạ phá
triển của bê nghé
triể củ
nghé
Quy luật phát
luậ phá
triển không đồng
triể
đồ
đều
Tác động của
độ
củ
chăm sóc nuôi

dưỡng đến sự phát
dưỡ
đế sự phá
triển của bê nghé
triể củ
nghé

+ §iÒu kiÖn sèng cña c¬ thÓ hoµn toµn thay
kiÖ sè cñ c¬ thÓ hoµ toµ
®æi
®æi
+ Kh¶ n¨ng tù vÖ cßn thÊp
Kh¶

+ C¬ n¨ng tiªu ho¸ cßn rÊt yÕu

tiª ho¸
2. Thêi kú bó s÷a vµ tËp ¨n thøc ¨n thùc vËt


thø
thù vË
+ Bª sinh tr−ëng rÊt nhanh
tr−ëng
+ S÷a lµ thøc ¨n chÝnh vµ ®−îc thay thÕ dÇn
S÷ lµ thø
vµ ®−îc

b»ng thøc ¨n thùc vËt => lóc ®Çu c¬ n¨ng tiªu ho¸
thù vË
ló ®Çu c¬
tiª ho¸
thø
chñ yÕu lµ d¹ mói khÕ, vÒ sau d¹ cá ph¸t triÓn
chñ

d¹ ph¸ triÓ
nhanh chãng
3. Thêi kú sau cai s÷a (cai s÷a ®Õn thµnh thôc vÒ



thµ
tÝnh)
+ TuyÕn sinh dôc vµ tuyÕn s÷a b¾t ®Çu ph¸t
s÷ b¾ ®Çu ph¸


ph¸t tiÓn chiÒu cao vµ réng
ngo¹
ph¸ triÓ m¹ h¬ x−¬ng
ph¸ tiÓ

- Sau khi sinh: tèc ®é ph¸t triÓn cña m« x−¬ng gi¶m xuèng nh−ng m« c¬

ph¸ triÓ cñ m« −¬ng gi¶ xuè nh− m«
l¹i t¨ng. X−¬ng trôc ph¸t triÓn m¹nh lµm cho c¬ thÓ dµi ra

X−¬ng
ph¸ triÓ m¹ lµ
c¬ thÓ
+ M« c¬ ph¸t triÓn m¹nh ë 12-14 th¸ng tuæi ®Çu, sau ®ã c−êng ®é
M« ph¸ triÓ m¹
12- th¸ tuæ ®Çu,
c−
sinh tr−ëng vµ t¨ng träng tuyÖt ®èi cña m« c¬ gi¶m.
tr−ëng vµ
trä tuyÖ ®èi cñ m« gi¶
+ M« mì ®−îc tÝch luü trong c¬ thÓ ë ®é tuæi muén h¬n.

®−îc
luü
c¬ thÓ
tuæ mué h¬
c. Trao ®æi chÊt
®æi
- C¬ thÓ non cã c−êng ®é tæng hîp protein m¹nh
thÓ
c−


- §é tuæi cµng cao mì tÝch luü cµng nhiÒu trong th©n thÞt
tuæ cµ

luü
th©
- C¸c gièng sím thµnh thôc mì sím tÝch luü h¬n
giè sí thµ

luü
6

¶nh h−ëng cña nu«i d−ìng ch¨m sãc
h−ëng cñ nu« d−ìng ch¨
bª ®Õn sinh tr−ëng vµ søc s¶n xuÊt
tr−ëng vµ


Sù ph¸t triÓn d¹ dµy GSNL
ph¸ triÓ d¹

a. Møc dinh d−ìng

d−ìng
- Møc nu«i d−ìng qu¸ thÊp hoÆc qu¸ cao => rèi lo¹n ph¸t
nu« d−ìng qu¸
hoÆ qu¸
rè lo¹ ph¸
triÓn c¬ thÓ vµ c¸c c¬ quan chøc n¨ng => gi¶m søc s¶n xuÊt
triÓ c¬ thÓ

chø n¨
gi¶ sø s¶
vÒ sau.
- Bª cã kh¶ n¨ng bï ®¾p l¹i sù ®×nh trÖ sinh tr−ëng t¹m thêi
kh¶
bï ®¾p l¹ sù
trÖ
tr−ëng
sau khi ®−îc c¶i thiÖn ®iÒu kiÖn nu«i d−ìng vµ ch¨m sãc.
®−îc c¶ thiÖ
kiÖ nu« d−ìng vµ ch¨
- Møc ®é nu«i d−ìng cã ¶nh h−ëng nhiÒu ®Õn sù tÝch luü
nu« d−ìng
h−ëng

luü
protein vµ mì

- Nu«i d−âng bª ë møc cao sÏ lµm t¨ng nhanh thµnh thôc vÒ



thµ
Nu« d−
sinh lý vµ cho phÐp ®−a vµo sö dông sím h¬n. Tuy nhiªn nÕu

®−a vµ sö
sí h¬
nhiª
nu«i d−ìng qu¸ cao sÏ g©y ra hiÖn t−îng n©n sæi nªn khã thô
nu« d−ìng qu¸

hiÖ t−îng n© sæ nª
thai.
7

8

¶nh h−ëng cña nu«i d−ìng ch¨m sãc
h−ëng cñ nu« d−ìng ch¨
bª ®Õn sinh tr−ëng vµ søc s¶n xuÊt
tr−ëng vµ


NUÔI BÊ NGHÉ SƠ SINH

b. Lo¹i h×nh thøc ¨n
Lo¹ h× thø
- TËp ¨n thøc ¨n thùc vËt sím => ph¸t triÓn nhanh c¸c c¬ quan tiªu
thø
thù vË sí
ph¸ triÓ
c¸ c¬
tiª
ho¸ => tiªu ho¸ vµ sö dông tèt c¸c lo¹i thøc ¨n th«.
th«
ho¸
tiª ho¸
tè c¸ lo¹ thø
- Cho bª ¨n nhiÒu s÷a => ph¸t triÓn cña c¬ quan tiªu ho¸ bÞ h¹n chÕ


ph¸ triÓ cñ c¬
tiª ho¸ h¹
vµ b¾t ®Çu ¨n thøc ¨n thùc vËt chËm h¬n.
®Çu thø
thù vË chË h¬



Các loại thức ăn

• Cho bú sữa
• Chăm sóc

c. Ch¨m sãc
Ch¨
- NhiÖt ®é, ¸nh s¸ng chuång nu«i, ®é Èm kh«ng khÝ vµ thµnh phÇn
NhiÖ ®é,
s¸ chuå nu«
kh«
vµ thµ phÇ
kh«ng khÝ, còng nh− sù vËn ®éng tÝch cùc cã t¸c ®éng trùc tiÕp ®Õn
kh«
nh−
®éng

t¸ ®éng trù
sù ph¸t triÓn vµ ho¹t ®éng cña c¸c c¬ quan néi tiÕt vµ chi phèi m¹nh


phè m¹
ph¸ triÓ vµ ho¹ ®éng cñ c¸ c¬
®Õn c−êng ®é vµ chiÒu h−íng trao ®æi chÊt.
c−
h−íng
®æi
- Xoa bãp bÇu vó tõ khi bª thµnh thôc vÒ tÝnh (9-12 th¸ng tuæi) kÝch
bÇ vó
bª thµ
(9- th¸ tuæ
thÝch sù ph¸t triÓn cña vó => n©ng cao søc s¶n xuÊt s÷a t¨ng søc ®Ò kh¸ng cña bª do bª s¬ sinh cã kh¶ n¨ng hÊp
t¨ sø
kh¸ cñ bª

kh¶
thu nguyªn vÑn gamma globulin tõ s÷a ®Çu vµo m¸u. Kh¶
nguyª vÑ
s÷ ®Çu vµ m¸ Kh¶
n¨ng hÊp thu nµy gi¶m xuèng theo thêi gian (sau 60 giê kh«ng
nµ gi¶ xuè
kh«
cßn kh¶ n¨ng nµy n÷a)
kh¶
nµ n÷

4,49

Protein (%)

19

§é chua (T)

+ S÷a ®Çu cßn cã hµm l−îng MgSO4 cao (0,37% vs 0,017%)
S÷ ®Çu cß
hµ l−îng
t¹o thµnh chÊt tÈy nhÑ ®Ó ®Èy cøt su ra ngoµi.
thµ
tÈ nhÑ ®Èy cø
ngoµ
11

12

Thøc ¨n
Thø

L−u ý khi cho bª bó s÷a


2. S÷a ®Çu nh©n t¹o
S÷ ®Çu nh© t¹

+ Bª ph¶i ®−îc bó s÷a ®Çu sau khi ®Î chËm nhÊt lµ 1 giê
Bª ph¶ ®−îc bó
®Çu
chË


+ Thµnh phÇn: 1 lÝt s÷a nguyªn, 10 ml dÇu c¸, 5-10g muèi,
Thµ phÇ
s÷ nguyª
dÇ c¸ 5muè
2-3 qu¶ trøng, nÕu t¸o bãn cho thªm 5-10g MgSO4
qu¶ trø

thª 5-

+ S÷a ®Çu dïng cho bª ®Õn ®©u th× v¾t ®Õn ®ã hay v¾t s÷a ®Çu (bª
S÷ ®Çu dï

®©u th×
v¾ s÷ ®Çu (bª
kh«ng uèng hÕt ngay) b¶o qu¶n ë tñ l¹nh 4oC ®−îc 7 ngµy ®Ó
b¶ qu¶
®−îc ngµ
kh« uè
cho bª uèng dÇn. Tr−íc khi cho uèng h©m nãng c¸ch thuû lªn

dÇ Tr−íc
uè h©
c¸ thuû
37-38oC
37-

+ C¸ch pha chÕ: s÷a nguyªn sau khi thanh trïng h¹ nhiÖt

s÷ nguyª
trï h¹ nhiÖ
®é xuèng 38-39oC, ®Ëp trøng vµ cho dÇu c¸, muèi vµo,
xuè 38®Ëp trø vµ
dÇ c¸ muè vµ
®¸nh thËt ®Òu.
®¸nh thË

+ S÷a ph¶i ®¶m b¶o vÖ sinh, nh−ng tuyÖt ®èi kh«ng dïng nhiÖt ®Ó
S÷ ph¶
b¶ vÖ
nh− tuyÖ ®èi kh« dï nhiÖ
xö lý v× dÔ g©y ®«ng vãn do cã hµm l−îng albumin
v× g© ®«ng
hµ l−îng

3. Thøc ¨n kh¸c
Thø
kh¸

+ Kh«ng ®−îc bó s÷a vó viªm
Kh« ®−îc bó
vó viª

+ Thêi gian cuèi bª ph¶i ®−îc tËp ¨n thøc ¨n th«: cá kh«,
cuè bª ph¶ ®−îc tË
thø
th« cá kh«
r¬m.

+ S÷a ph¶i cã nhiÖt ®é thÝch hîp, tèt nhÊt lµ 35-37oC. S÷a cµng
S÷ cµ
S÷ ph¶
nhiÖ
hî tè
lµ 35l¹nh th× kh¶ n¨ng ®«ng vãn ë d¹ mói khÕ cµng kÐm khã tiªu
th× kh¶
®«ng

tiª
ho¸.
ho¸

+ Tõ ngµy thø 5 trë ®i cã thÓ cho ¨n thªm kho¸ng bæ sung.
ngµ thø trë
thÓ
thª kho¸ bæ

+ L−îng s÷a mçi lÇn cho bó kh«ng ®−îc qu¸ 8% khèi l−îng bª
L−îng s÷ mç lÇ
bó kh« ®−îc qu¸
khè l−îng bª
<

13

Cho bª bó s÷a trùc tiÕp

trù

+ L−îng s÷a cho bu mçi ngµy b»ng 1/5-1/6 khèi l−îng s¬ sinh
L−îng s÷
mç ngµ b» 1/5khè l−îng s¬

14

Cho bª bó s÷a gi¸n tiÕp

gi¸
+ Sau khi ®Î t¸ch con kh«ng cho bó
kh«

trùc tiÕp. V¾t s÷a ®Çu cho bó b»ng b×nh
trù
V¾ s÷ ®Çu


cã nóm vó cao su. Lç tiÕt cña nóm vó <
nó vó

cñ nó vó
2mm nh»m ®¶m b¶o mét lÇn mót kh«ng
nh»
b¶ mé lÇ mó kh«
qu¸ 30 mm s÷a ®Ó cho r·nh thùc qu¶n
qu¸

r· thù qu¶
ho¹t ®éng tèt. Khi cho bó ®Æt b×nh
ho¹ ®éng tè
bó ®Æt b×
nghiªng 1 gãc 30o .
nghiª

+ Sau khi ®Î bª ®−îc trùc tiÕp bó
®−îc trù

tõ vó bß mÑ hµng ngµy

ngµ
+ Tr−íc khi cho bª nghÐ bó cÇn
Tr−íc


ph¶i lµm vÖ sinh chuång tr¹i, vó bß mÑ
ph¶ lµ vÖ
chuå tr¹ vó
ph¶i ®−îc lau s¹ch
ph¶ ®−îc

+ Tr−êng hîp tr©u bß mÑ míi ®i
Tr−
hî tr© bß
lµm vÒ th× nªn cho nghØ ng¬i 30-45
th×
nghØ ng¬ 30phót míi cho con bó
phó mí


+ Sau mét vµi ngµy cho bó b×nh b¾t
mé vµ ngµ


®Çu chuyÓn sang tËp cho bª uèng s÷a
®Çu chuyÓ



trong x«.


+ NÕu vó bÞ viªm ph¶i ch÷a trÞ ®Ó
vó viª ph¶ ch÷
tr¸nh bª nghÐ viªm ruét. Thêi kú nµy
tr¸ bª
viª rué

kh«ng cho bª nghÐ ®i theo mÑ mµ ph¶i
kh«


ph¶
nu«i ë chuång
nu« chuå

<

15

Tập cho bê uống sữa trong xô

16

Chăm sóc bê sơ sinh

Röa s¹ch tay vµ ng©m

vµ ng©
vµo trong s÷a, thß 2
s÷ thß
ngãn tay lªn lµm vó
lª lµ vó
gi¶. Tay kia Ên mâm
gi¶
bª xuèng cho ngËm
xuè
ngË
mót 2 ®Çu ngãn tay.
®Çu
S÷a sÏ theo kÏ ngãn


tay lªn. Lµm vµi lÇn
lª Lµ vµ lÇ
nh− vËy bª sÏ quen vµ
nh−


tù uèng s÷a

17

18

Còi nu«i bª
nu« bª

Ch¨m sãc bª nghÐ s¬ sinh
Ch¨


- Sau khi sinh, tr−íc lóc cho bª bó s÷a ®Çu cÇn tiÕn hµnh c©n bª
tr−íc ló

®Çu cÇ
hµ c© bª
- Quan s¸t ®Æc ®iÓm l«ng, da, ph¶n x¹ mót bó, r¨ng, niªm m¹c
s¸ ®Æc

ph¶ x¹
bó r¨
niª m¹
miÖng, t×nh h×nh søc khoÎ, ¨n uèng, ®i ®øng... ®Ó cã chÕ ®é nu«i

®øng...
nu«
miÖ
t× h× sø khoÎ
d−ìng cho thÝch ®¸ng vµ x¸c ®Þnh h−íng sö dông vÒ sau.
−ìng
®¸ng vµ
h−íng sö
- Bª s¬ sinh rÊt yÕu, kh¶ n¨ng chèng ®ì
kh¶
chè
bÖnh tËt kÐm nªn cÇn ®−îc nu«i trªn còi

nª cÇ ®−îc nu« trª
trong chuång c¸ch ly. Còi ph¶i ®−îc ®Æt
chuå c¸
ph¶ ®−îc ®Æt
n¬i tho¸ng nh−ng kh«ng cã giã lïa, hµng
lï hµ
tho¸ nh− kh«
tuÇn ®−îc tiªu ®éc, hµng ngµy ®−îc lau
tuÇ ®−îc tiª ®éc, hµ ngµ ®−îc
sµn vµ lµm vÖ sinh. Thêi gian nu«i bª


nu« bª
trong còi nµy chi cho phÐp trong 30 ngµy.

ngµ
- Trªn còi nµy ph¶i ®Æt x« chøa n−íc cho
Trª
nµ ph¶ ®Æt x« chø n−íc
bª uèng vµ x« ®Ó cá kh« cho bª tËp ¨n.

kh«

19

20

NUÔI BÊ NGHÉ TRƯỚC CAI SỮA
NGHÉ TRƯỚ
SỮ

Ch¨m sãc bª nghÐ s¬ sinh (tiÕp)
Ch¨


- Mçi ngµy s¸t trïng rèn cho bª mét lÇn b»ng c¸c
ngµ s¸ trï rè

lÇ b» c¸
dung dÞch s¸t trïng ®Õn khi rèn kh« míi th«i.
s¸ trï
rè kh«
th«

Tiêu chuẩn ăn
chuẩ
Các loại thức ăn
loạ thứ
Tập ăn thức ăn sớm
thứ
sớ
Chăm sóc

Các phương thức nuôi
thứ
dưỡng và quản lý
dưỡ
và quả

- Hµng ngµy cho bª xuèng còi ®Ó ®−îc vËn ®éng tù
ngµ
bª xuè
®−îc vË ®éng tù
do trong 3-4 giê, th−êng mïa hÌ s¸ng vµo lóc 8-10
3th−

s¸ vµ ló 8giê, chiÒu tõ 3-5 giê, mïa ®«ng chËm h¬n 30 phót.
ï ®«ng chË h¬
3
m
phó
- Hµng ngµy ph¶i kiÓm tra t×nh h×nh søc khoÎ bÖnh tËt

ngµ ph¶ kiÓ
t× h× sø khoÎ
cña bª, vÖ sinh tiªu ®éc chuång nu«i vµ còi bª. Mïa
bª vÖ
tiª ®éc chuå nu« vµ
bª Mï
®«ng treo rÌm che chuång nu«i ®Ó bª ®−îc Êm, mïa
®«ng
chuå nu«
®−îc

hÌ ph¶i tho¸ng m¸t.
ph¶ tho¸ m¸
- Trong chuång nªn m¾c bãng ®iÖn vµ cho s¸ng gi¸n

s¸ gi¸
chuå nª m¾
®o¹n: s¸ng 3-4 giê / t¾t 1-2 giê ®Ó cung cÊp tia tö
s¸ 3t¾ 1tö
ngo¹i cho bª
ngo¹


<

chØ cho ¨n tõ th¸ng tuæi thø 3.

chØ
th¸ tuæ thø
+ NÕu bª Øa ch¶y th× ph¶i th«i cho ¨n
bª ch¶ th× ph¶ th«

+ Trong th¸ng tuæi ®Çu thøc ¨n th« cho bª chñ yÕu lµ cá kh« vµ
th¸ tuæ ®Çu thø
th«
bª chñ
lµ kh«
®−îc t¨ng dÇn lªn theo tuæi.
®−îc t¨ dÇ lª
tuæ
6. Cá t−¬i
Cá −¬i
+ TËp cho bª ¨n tõ cuèi th¸ng tuæi thø nhÊt.


cuè th¸ tuæ thø

8. Thøc ¨n ñ xanh
Thø
Nªn cho bª ¨n tõ th¸ng tuæi thø 3 vÒ sau.

th¸ tuæ thø
9. ChÊt kho¸ng
kho¸
+ Bæ sung Ca vµ P tõ th¸ng thø 1-5 (trén víi thøc ¨n tinh, hoµ


th¸ thø
(tré ví thø
hoµ
vµo s÷a hay ®¸ liÕm)


+ L−îng cá t−¬i ®−îc t¨ng dÇn trong khÈu phÇn.
L−îng cá −¬i ®−îc t¨ dÇ
khÈ phÇ
+ Bæ sung t¹i chuång hay gÆm trªn b·i ch¨n

t¹ chuå
gÆ trª b· ch¨

+ Cho bª vËn ®éng d−íi ¸nh s¸ng mÆt trêi

®éng d−íi
s¸ mÆ
29

<

30

1122407